PFAS στο αίμα του 97% των Αμερικανών
Τα κέντρα δεδομένων αντικαθistουν το νερό με «αιώνια χημικά» για να διατηρούν την τεχνητή νοημοσύνη (AI) δροσερή
Joshua Hong
Ένας υπάλληλος διορθώνει μέρος ενός διακομιστή ιστού εντός του Κέντρου Δεδομένων της Facebook Inc. στο Prineville του Όρεγκον, στις ΗΠΑ. Μια νέα μελέτη διαπιστώνει ότι τα κέντρα δεδομένων αυξάνουν τη χρήση PFAS για την ψύξη του εξοπλισμού στο εσωτερικό τους. Meg Roussos/Bloomberg via Getty Images
Οι ενδιάμεσες εκλογές απέχουν έξι εβδομάδες και οι Ρεπουμπλικάνοι κινούνται σε μια λεπτή γραμμή ανάμεσα στη συνάντηση με πολίτες που αντιτίθενται στην ανάπτυξη των κέντρων δεδομένων και στη συμφωνία με τον πρόεδρο που συνεχίζει να τα υποστηρίζει. Τώρα φαίνεται να υπάρχει μια ακόμη επιπλοκή στη συνεχιζόμενη αντίδραση κατά των κέντρων δεδομένων: την απελευθέρωση «αιώνιων χημικών» στον αέρα.
Μια νέα έκθεση από την περιβαλλοντική οργάνωση-παρατηρητήριο χημικών ChemSec διαπίστωσε ότι οι περισσότεροι από τους μεγαλύτερους παραγωγούς PFAS στον κόσμο επεκτείνουν τη δυναμικότητά τους χάρη στην υποδομή AI. Τα PFAS, γνωστά και ως «αιώνια χημικά», χρησιμοποιούνται για τη διαχείριση των τεράστιων ποσοτήτων θερμότητας που παράγονται από τον εξοπλισμό των κέντρων δεδομένων. Η έκθεση διαπίστωσε ότι μεγάλες χημικές εταιρείες —συμπεριλαμβανομένου του ιαπωνικού ομίλου Daikin, της γαλλικής εταιρείας κατασκευής υλικών Arkema και της αμερικανικής χημικής εταιρείας Chemours— αυξάνουν την παραγωγή PFAS χάρη στην αυξανόμενη ζήτηση από τις βιομηχανίες ημιαγωγών και κέντρων δεδομένων. Αυτό πηγάζει από τρεις βασικές πηγές ζήτησης: την ψύξη κέντρων δεδομένων, την κατασκευή ημιαγωγών και τα υλικά μπαταριών ιόντων λιθίου.
Φαίνεται να πρόκειται για ένα δίλημμα (catch-22) σε σχέση με μια γνωστή κριτική κατά των κέντρων δεδομένων: την κατανάλωση νερού. Τα νεότερα συστήματα ψύξης σε αυτές τις εγκαταστάσεις χρησιμοποιούν φθοριούχες χημικές ουσίες που περιλαμβάνουν PFAS αντί για νερό. Οι μεγαλύτεροι κατασκευαστές «αιώνιων χημικών» στον κόσμο είχαν κέρδη περίπου 4 δισεκατομμυρίων δολαρίων το 2022, έναντι εκτιμώμενου κόστους 17,5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων ετησίως για την κοινωνία —υγειονομική περίθαλψη, καθαρισμός, μολυσμένο νερό— σύμφωνα με προηγούμενη ανάλυση της ChemSec το 2023.
Χάρη στην έκρηξη της τεχνητής νοημοσύνης που πυροδοτεί την ανάπτυξη κέντρων δεδομένων, η ανάγκη μετριασμού των επιπτώσεων της θερμότητας που προέρχεται από τον εξοπλισμό ενδέχεται επίσης να αυξήσει τη ζήτηση για PFAS. Αυτό συμβαίνει ενώ η ανάπτυξη κέντρων δεδομένων συνεχίζει να αυξάνεται: μια μελέτη του 2026 από την εμπορική ένωση επαγγελματικών ακινήτων BOMA διαπίστωσε ότι οι εγκαταστάσεις κέντρων δεδομένων αντιπροσώπευαν σχεδόν το 46% των ιδιωτικών κατασκευών πέρυσι, σε σύγκριση με λιγότερο από 5% πριν από μια δεκαετία. Η πραγματική χρηματική αξία των δαπανών για την κατασκευή δεδομένων εκτοξεύθηκε επίσης: από 1,8 δισεκατομμύρια δολάρια το 2014 σε 41,1 δισεκατομμύρια δολάρια πέρυσι, σύμφωνα με τη Statista.
Τα υλικά που απαιτούνται στην κούρσα της τεχνητής νοημοσύνης
Τα «αιώνια χημικά» είναι εξαιρετικά ανθεκτικά στη θερμότητα. Αυτό καθιστά τις χημικά συνδεδεμένες ουσίες ιδιαίτερα χρήσιμες σε πολλά κοινά καταναλωτικά προϊόντα, όπως συσκευασίες τροφίμων, σπρέι ανθεκτικά στους λεκέδες και αφρό πυρόσβεσης. Λόγω του ισχυρού χημικού δεσμού των PFAS, δεν διασπώνται εύκολα — καθιστώντας τα επικίνδυνα τόσο για τους ανθρώπους όσο και για τη φύση όταν εκτίθενται σε αυτά. Αυτή η σύσταση καθιστά επίσης τα PFAS επιθυμητά στην κατασκευή ημιαγωγών, στον βιομηχανικό εξοπλισμό και στα συστήματα ψύξης, αλλά αυτή ακριβώς η ανθεκτικότητα είναι που καθιστά δύσκολη την κάλυψη του περιβαλλοντικού αποτυπώματος και του αποτυπώματος υγείας τους.
Στην πραγματικότητα, αυτή η χημική ανθεκτικότητα εμφανίζεται στη ζωή μας. Δεδομένα από την Εθνική Έρευνα Υγείας και Διατροφής (National Health and Nutrition Examination Survey) βρήκαν PFAS στο αίμα του 97% των Αμερικανών.
Σύμφωνα με την έκθεση της ChemSec, η Chemours παράγει ή χρησιμοποιεί περισσότερες ουσίες PFAS από οποιαδήποτε άλλη στη λίστα της ChemSec, σύμφωνα με τη βάση δεδομένων SIN Producers της ChemSec. Η μελέτη διαπίστωσε επίσης ότι η εταιρεία αναπτύσσει προϊόντα που προορίζονται για την ψύξη κέντρων δεδομένων καθώς επεκτείνει την παραγωγή της σε ψυκτικά μέσα PFAS. Η ChemSec εκτιμά ότι μεταξύ των μισών και των δύο τρίτων των εσόδων της Chemours, ύψους 5,8 δισεκατομμυρίων δολαρίων, προέρχονται από την παραγωγή PFAS. Η Daikin σχεδιάζει επίσης να τριπλασιάσει τη χωρητικότητά της σε PFAS ως απάντηση στη ζήτηση ημιαγωγών, σύμφωνα με την έκθεση, ακριβώς τη στιγμή που η Arkema αρχίζει να επεκτείνει την παραγωγή στη Βόρεια Αμερική και την Ασία.
Η ψύξη των κέντρων δεδομένων έχει ήδη μετατραπεί σε πεδίο μάχης. Τον Ιούλιο, 17 περιβαλλοντικές οργανώσεις υπέβαλαν επιστολή στην EPA (Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος των ΗΠΑ) ζητώντας να απορριφθεί η αίτηση της Chemours για την ταχεία έγκριση μιας νέας χημικής ουσίας PFAS —της Opteon 2P50— για χρήση στην ψύξη κέντρων δεδομένων. Οι ομάδες υποστήριξαν ότι η Chemours είχε υποτιμήσει τους πιθανούς κινδύνους της ένωσης για την υγεία και το κλίμα, και ότι τα διαθέσιμα τοξικολογικά στοιχεία ήταν ανεπαρκή.
«Ένα κέντρο δεδομένων υπέρ-κλίμακας (hyperscale) μπορεί να περιέχει εκατοντάδες δεξαμενές, συνολικής χωρητικότητας δεκάδων χιλιάδων λίτρων διηλεκτρικού υγρού», ανέφερε η επιστολή. «Ακόμη και αν διαρρεύσει ένα μικρό κλάσμα του Opteon 2P50 που χρησιμοποιείται σε ένα μεγάλο κέντρο δεδομένων, αυτό θα είχε ως αποτέλεσμα τη σημαντική απελευθέρωση αερίων PFAS. Και όταν οι δεξαμενές ψύξης πρέπει να αντικατασταθούν, μεγάλες ποσότητες Opteon 2P50 θα απορριφθούν ή θα απελευθερωθούν, αυξάνοντας τον κίνδυνο για το κοινό και το περιβάλλον».
Η Chemours έχει αρνηθεί αυτές τις ανησυχίες σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας The Guardian. Η εταιρεία δήλωσε ότι το σύστημα λειτουργεί ως «κλειστό κύκλος» και η ποσότητα αερίου που διαφεύγει κατά τη λειτουργία είναι χαμηλή. Η χημική εταιρεία συνέχισε επίσης να προχωρά στη διαδικασία ψύξης των κέντρων δεδομένων της, λανσάροντας νέα ψυκτικά μέσα τον Αύγουστο.
«Η τεχνητή νοημοσύνη αναδιαμορφώνει τις απαιτήσεις που τίθενται στην υποδομή ψύξης και οι πελάτες χρειάζονται λύσεις που μπορούν να συμβαδίσουν χωρίς να θέτουν σε κίνδυνο την αποδοτικότητα, την αξιοπιστία ή τη μακροπρόθεσμη ετοιμότητα συμμόρφωσης με τους κανονισμούς», δήλωσε σε δελτίο τύπου ο Joseph Martinko, Πρόεδρος Θερμικών & Εξειδικευμένων Λύσεων (Thermal & Specialized Solutions) στη Chemours. «Η Chemours επεκτείνει τις επιλογές που είναι διαθέσιμες στους κατασκευαστές αρχικού εξοπλισμού (OEM) ψυκτικών μηχανημάτων και στους διαχειριστές καθώς κατασκευάζουν και συντηρούν τα κρίσιμα συστήματα που τροφοδοτούν κέντρα δεδομένων, εμπορικά κτίρια και άλλα περιβάλλοντα κρίisιμης σημασίας αποστολής, ενισχύοντας παράλληλα τη θέση μας σε ελκυστικές εφαρμογές ψύξης υψηλής ανάπτυξης».
Η Chemours δεν απάντησε αμέσως σε αίτημα του Fortune για σχολιασμό.
Γάλλοι πολίτες κατέθεσαν επίσης αγωγή κατά της Arkema και της Daikin σχετικά με ισχυρισμούς για ρύπανση από PFAS τον Ιανουάριο, επικαλούμενοι ανησυχίες.για “chemical valley.” Η αγωγή περιελάμβανε 192 πολίτες και τέσσερις περιβαλλοντικές οργανώσεις.
Η Arkema δήλωσε ότι «θα υπερασπιστεί τον εαυτό της ενώπιον του δικαστηρίου κατά των ισχυρισμών που περιέχονται στην κλήση», και έχει ξεχωριστά απορρίψει σχετικούς ισχυρισμούς περί μόλυνσης. Η Daikin δήλωσε ότι έχει «επιταχύνει τις επενδύσεις της» από το 2022 για να ελέγχει καλύτερα τις εκπομπές PFAS της.
