Το θέμα με την ιθαγένεια
Ισραηλινοί υπουργοί θέλουν να εκπατρίσουν τον Γιουβάλ Αβραάμ για το ντοκιμαντέρ του «Νάζα». Η Γερμανία ήταν πρωτοπόρος στον κατασταλτικό χειρισμό της ιθαγένειας.
Οι Ισραηλινοί κινηματογραφιστές Yuval Abraham και Rachel Szor στάθηκαν για 25 λεπτά στη σκηνή του Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας, εμφανώς αμήχανοι και φανερά ενοχλημένοι, ενώ το κοινό τους καταχειροκροτούσε την περασμένη Πέμπτη. Το ντοκιμαντέρ τους «Naza» – το εβραϊκό στρατιωτικό ακρωνύμιο για τις «παράπλευρες απώλειες» – δημιουργήθηκε σε συνεργασία με τη βρετανική εφημερίδα The Guardian. Προβάλλει συνεντεύξεις με Ισραηλινούς στρατιώτες, κυρίως από μονάδες των στρατιωτικών πληροφοριών, οι οποίοι εξηγούν την οπτική τους για τα συστήματα και τη λογική πίσω από τη μηχανή δολοφονιών βάσει τεχνητής νοημοσύνης της ισραηλινής πολεμικής αεροπορίας στη Γάζα.
Το βράδυ, σε μια ταράτσα στο Τελ Αβίβ, φαίνονται μόνο οι σιλουέτες των 24 συνεντευξιαζόμενων. Με παραμορφωμένες φωνές αφηγούνται – σε ορισμένες περιπτώσεις μάλιστα με υπερηφάνεια – πώς εντόπιζαν μαζικά στόχους στη Λωρίδα της Γάζας. Παράλληλα, το ποσοστό των «παράπλευρων απωλειών» ήταν τόσο υψηλό που επαρκούσε για την καταστροφή μεγάλων τμημάτων του παλαιστινιακού πληθυσμού και των μέσων διαβίωσής τους.
Όπως εξήγησαν οι Ισραηλινοί Abraham και Szor σε άρθρο τους στο «+972 Mag», δεν χρειάζεται κανείς την ταινία τους για να καταλάβει τι έχει προκαλέσει το Ισραήλ στη Γάζα. Όποιος «είχε ακούσει τους κατοίκους της Γάζας ή είχε απλώς πιστέψει τα λόγια των Ισραηλινών ηγετών», θα έπρεπε να είχε αντιληφθεί ότι η «μαζική δολοφονία Παλαιστινίων πολιτών στη Γάζα δεν ήταν ένα τραγικό παραπροϊόν», αλλά μέρος ενός γενοκτονικού πολέμου.
Προσοχή στο Αποτρόπαιο
Και φαίνεται ότι τα κατάφεραν. Ακόμη και η Süddeutsche Zeitung τιτλοφόρησε την κριτική της ταινίας με τη φράση «Σκοτώνουμε αυτά τα παιδιά εσκεμμένα». Άλλα μέσα ενημέρωσης, που μέχρι σήμερα αγνοούσαν τις πολυπληθείς έρευνες του Abraham για την ισραηλινή πολεμική τεχνολογία, αναγκάστηκαν επιτέλους να αναθεωρήσουν χάρη στην κινηματογραφική εστίαση στις μαρτυρίες των ίδιων των Ισραηλινών.
Ακόμη πιο σημαντικό: Η ταινία, και κυρίως οι επιθετικές αντιδράσεις σε αυτήν, έφεραν το θέμα και στην ισραηλινή κοινή γνώμη. Όπως αναφέρει ο ισραηλινός ιστότοπος Ynet, το Υπουργείο Εξωτερικών σχεδιάζει να ξεκινήσει μια παγκόσμια εκστρατεία δημοσίων σχέσεων κατά της ταινίας, ιδιαίτερα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Δεξιοί Ισραηλινοί ακτιβιστές επιτέθηκαν στην ταινία χωρίς να την έχουν δει, χαρακτηρίζοντάς την αντιιουδαϊκό λίβελο. Ο πολιτικός της αντιπολίτευσης και επικριτής του Νετανιάχου, Naftali Bennett, την αποκάλεσε «μια φρικτή συκοφαντία περί τελετουργικών φόνων εναντίον των γιών και των θυγατέρων μας».
Ο Υπουργός Πολιτισμού Miki Zohar έκανε λόγο για «διακαή αυτομίσος των κινηματογραφιστών, οι οποίοι είναι πρόθυμοι να βλάψουν την πατρίδα τους για να εισπράξουν το χειροκρότημα των αντισημιτών του κόσμου». Τη Δευτέρα ζήτησε επίσημα από το Υπουργείο Εσωτερικών να εξετάσει την αφαίρεση της υπηκοότητας των δύο Ισραηλινών, καθώς οι δραστηριότητές τους συνιστούν «υποστήριξη του εχθρού εν μέσω πολέμου».
Κριτική στο Ισραήλ και αφαίρεση υπηκοότητας
Με αυτό το αίτημα για αφαίρεση υπηκοότητας γίνεται σαφές πώς η καταστολή των φιλοπαλαιστινιακών φωνών στο εξωτερικό – ειδικά μέσω της εργαλειοποίησης της έννοιας του αντισημιτισμού – επιστρέφει σαν μπούμερανγκ στο Ισραήλ και πέφτει στα χέρια εθνικιστών πολιτικών.
Διότι ήταν πρώτα ο κυβερνητικός συνασπισμός «φανάρι» (Ampelkoalition) με τους Habeck και Scholz στη Γερμανία που, με τον νέο νόμο περί ιθαγένειας, συνέδεσε την αφαίρεση υπηκοότητας με αρνητικές στάσεις απέναντι στο κράτος του Ισραήλ. Ο συνασπισμός έφερε αυτές τις απόψεις κοντά στον αντισημιτισμό, συνδέοντας έτσι τα δύο αυτά ζητήματα.
Ακόμη και στον τομέα του πολιτισμού, η Γερμανία διαδραματίζει πρωταγωνιστικό ρόλο με ακυρώσεις εκδηλώσεων, προβολών ταινιών ή με την αφαίρεση χρηματοδοτήσεων από καλλιτέχνες που ασκούν κριτική στο Ισραήλ, όπως για παράδειγμα στην πρόσφατη εκστρατεία κατά της φιλολόγου Maha El Hissy ως μέλους της κριτικής επιτροπής του Γερμανικού Βραβείου Βιβλίου.
Η γερμανική συζήτηση περί αντισημιτισμού ανακηρύσσει τακτικά ακόμη και Εβραίους Ισραηλινούς ως εχθρούς των Εβραίων. Δεν είναι ακόμη γνωστό αν η ταινία θα προβληθεί στις ισραηλινές και γερμανικές αίθουσες. Όταν η βερολινέζικη αλυσίδα κινηματογράφων Yorck προέβαλε την τελευταία, βραβευμένη με Όσκαρ ταινία του Abraham «No Other Land», η εταιρεία πρόβαλε μια δήλωση για τον αυξανόμενο αντισημιτισμό «στην πόλη μας». Η ενέργεια αυτή δεν είχε συμφωνηθεί ούτε με την ομάδα της ταινίας ούτε με τον γερμανικό διανομέα.
Αναδιανομή ενάντια στη δεξιά
Μετά την επιτυχία της AfD στις κρατιδιακές εκλογές στη Σαξονία-Άνχαλτ, πολλοί άνθρωποι ανησυχούν για το μέλλον, καθώς ελλοχεύει ο κίνδυνος για την πρώτη κυβέρνηση της AfD. Αυτό θα αποτελούσε ένα ακόμη σημείο καμπής για τη Γερμανία. Ειδικά τώρα χρειάζεται συνοχή και αλληλεγγύη. Ιδιαίτερα με τους ανθρώπους που αγωνίζονται τοπικά για μια ισχυρή κοινωνία των πολιτών. Για το λόγο αυτό, η taz συνεργάζεται με την πρωτοβουλία "Alles beginnt im Zentrum" (Όλα ξεκινάνε στο κέντρο). Η εκστρατεία υποστηρίζει αριστερούς, αυτοδιαχειριζόμενους χώρους σε όλη τη χώρα και δημιουργεί ένα ταμείο αλληλεγγύης για την προστασία και τη διατήρησή τους. Μια ανοιχτή κοινωνία χρειάζεται καλή, ελεύθερα προσβάσιμη δημοσιογραφία – και κοινωνική δέσμευση.
