Το super El Niño έρχεται. Εδώ είναι οι περιοχές όπου οι κίνδυνοι για τη γεωργία είναι μεγαλύτεροι

 Το El Niño έρχεται. Εδώ είναι οι περιοχές όπου οι κίνδυνοι για τη γεωργία είναι μεγαλύτεροι

Οι εμπειρογνώμονες του FAO χαρτογραφούν τις περιοχές όπου οι καλλιέργειες και οι βοσκότοποι είναι πιο ευάλωτοι στην ξηρασία

 

Περιοχή Oromia της Αιθιοπίας, χωριό Bule-Gola μετά από πέντε συνεχόμενες αποτυχημένες περιόδους βροχοπτώσεων.

©FAO/Michael Tewelde

22/06/2026

 Μια νέα φάση του El Niño είναι πιθανό να ξεκινήσει μέσα σε λίγες εβδομάδες, θέτοντας τη γεωργία σε κατάσταση επιφυλακής σε όλο τον κόσμο. Νέες αναλύσεις από εμπειρογνώμονες του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO) επιτρέπουν τη λεπτομερή χαρτογράφηση των περιοχών όπου η ξηρασία που συνδέεται με το El Niño είναι πιο πιθανό να επηρεάσει τις καλλιέργειες και τους βοσκότοπους.

Καθώς ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός (WMO) προβλέπει έναν κύκλο ισχυρότερο από τον συνηθισμένο, η ανάλυση του FAO βασίζεται σε δορυφορικές εικόνες 41 ετών από το Σύστημα Δείκτη Γεωργικής Καταπόνησης (ASIS), εντοπίζοντας πού τα ισχυρά και πολύ ισχυρά φαινόμενα του El Niño (ENSO) τείνουν να προκαλούν την πιο σοβαρή ξηρασία.

Οι κίνδυνοι είναι πιο έντονοι στο Σαχέλ, σε ολόκληρη τη Νότια Αφρική, στη Νότια και Νοτιοανατολική Ασία, καθώς και στον Ξηρό Διάδρομο της Κεντρικής Αμερικής και την Καραϊβική, όπου ορισμένες γεωργικές περιοχές και βοσκότοποι αντιμετωπίζουν πιθανότητα ξηρασίας άνω του 50% τους επόμενους μήνες.

Πολλές από τις ίδιες περιοχές επλήγησαν σοβαρά κατά τη διάρκεια των φαινομένων El Niño του 2015–16 και του 2023–24. Οι κύκλοι του El Niño αποκαλύπτουν τις ίδιες ευπάθειες και τείνουν να προκαλούν αποτυχία των συγκομιδών, απώλειες ζώων, αύξηση του χρέους των νοικοκυριών και μετανάστευση προς αναζήτηση τροφής και νερού. Μόνο το 2015–16, το El Niño επηρέασε περισσότερους από 60 εκατομμύρια ανθρώπους και οδήγησε σε ανθρωπιστικές εκκλήσεις ύψους 5 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε 23 χώρες.

Οι κίνδυνοι είναι πλέον αυξημένοι, καθώς τα κλιματικά ακραία φαινόμενα συγκρούονται όλο και περισσότερο με συγκρούσεις και οικονομικές πιέσεις. «Αυτό δεν είναι σαν τα προηγούμενα El Niño. Ο πλανήτης είναι πολύ πιο θερμός σήμερα, και με τις συγκρούσεις και την επισιτιστική ανασφάλεια να είναι εκτεταμένες, αυτή η νέα φάση θα πλήξει σκληρότερα τα μέρη που είναι ήδη ευάλωτα και έχουν περιορισμένη ικανότητα αντιμετώπισης», δήλωσε ο Jorge Alvar-Beltrán, Αξιωματούχος Φυσικών Πόρων του FAO.

Ο χάρτης επισημαίνει τους στόχους προτεραιότητας για έγκαιρη δράση προτού οι προβλέψεις μετατραπούν σε απώλειες. Ανταποκρινόμενοι στην αυξανόμενη απειλή, ο FAO και το Παγκόσμιο Επισιτιστικό Πρόγραμμα (WFP) ξεκίνησαν μια κοινή έκκληση για προληπτική δράση, ζητώντας 202 εκατομμύρια δολάρια για την προστασία 8,8 εκατομμυρίων ανθρώπων σε 22 χώρες υψηλού κινδύνου από τις πιθανές επιπτώσεις ενός ισχυρού καιρικού φαινομένου El Niño. Η έκκληση στοχεύει στην κλιμάκωση των έγκαιρων παρεμβάσεων, συμπεριλαμβανομένης της υποστήριξης σε αγρότες και κτηνοτρόφους, της προληπτικής χρηματικής βοήθειας και της ενίσχυσης των συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης προτού οι ξηρασίες, οι πλημμύρες και οι καταιγίδες κλιμακωθούν σε ανθρωπιστικές καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.

Πού η έκθεση είναι μεγαλύτερη

Ο κίνδυνος σπάνια αφορά μόνο το έλλειμμα βροχοπτώσεων. Μια μέτρια ξηρασία μπορεί να είναι καταστροφική σε μέρη που ήδη αντιμετωπίζουν συγκρούσεις και χρόνιο λιμό, όπου οι καλλιέργειες εξαρτώνται αποκλειστικά από τις βροχοπτώσεις, το ζωικό κεφάλαιο αποτελεί το μεγαλύτερο μέρος του πλούτου ενός νοικοκυριού και οι οικογένειες έχουν ελάχιστα περιθώρια ανάκαμψης. Πάνω από το 80% των επιπτώσεων της ξηρασίας στη γεωργία προβλέπεται να πλήξει χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος. «Ένας αγρότης μπορεί πρώτα να χάσει τις καλλιέργειες, μετά το ζωικό κεφάλαιο και μαζί με αυτό ολόκληρο το βιοπορισμό του», δήλωσε ο Alvar-Beltrán. «Με τις αλυσιδωτές επιπτώσεις πολλαπλών κρίσεων να είναι ήδη εμφανείς, υπάρχει επείγουσα ανάγκη για έγκαιρη δράση».

• Σαχέλ: Η επισιτιστική ανασφάλεια έχει επιδεινωθεί για πέμπτο συνεχόμενο έτος, ενώ οι συγκρούσεις συνεχίζουν να εκτοπίζουν ανθρώπους και να περιορίζουν την πρόσβαση σε ευάλωτες κοινότητες. Οι χάρτες δείχνουν μια ευρεία ζώνη γεωργικής ξηρασίας που εκτείνεται από τη Σενεγάλη και τη νότια Μαυριτανία μέσω της Ακτής Ελεφαντοστού, της Γκάνας, του Τόγκο, του Μπενίν και της Νιγηρίας, και ανατολικά προς την Αιθιοπία και το Σουδάν.
• Νότια Αφρική: Εδώ το σήμα είναι πιο έντονο. Ο πιο πρόσφατος κύκλος του El Niño έφερε τη χειρότερη ξηρασία στην περιοχή εδώ και περισσότερο από έναν αιώνα, αφήνοντας 61 εκατομμύρια ανθρώπους να έχουν ανάγκη από βοήθεια, καταπονώντας το ζωικό κεφάλαιο, τα συστήματα ύδρευσης και τους βοσκότοπους, και οδηγώντας περισσότερους από 8 εκατομμύρια ανθρώπους στην επισιτιστική ανασφάλεια. Η πρόβλεψη του FAO δείχνει πιθανότητα γεωργικής ξηρασίας μεγαλύτερη από 50% σε μεγάλα τμήματα της Ναμίμπια και της Μποτσουάνας, η οποία εκτείνεται στην Ανγκόλα, τη Ζάμπια, τη Ζιμπάμπουε, τη Νότια Αφρική και τμήματα της Μοζαμβίκης και της Μαδαγασκάρης. Σε μια περιοχή όπου η κτηνοτροφία στηρίζει τόσο την επισιτιστική ασφάλεια όσο και τον πλούτο των νοικοκυριών, η απώλεια βοσκοτόπων μετατρέπεται γρήγορα σε απώλεια περιουσιακών στοιχείων.
• Κεντρική Αμερική και Καραϊβική: Οι κίνδυνοι ξηρασίας μπορούν γρήγορα να μεταφραστούν σε λιμό. Το El Niño του 2015–16 άφησε 3,5 εκατομμύρια ανθρώπους σε κατάσταση επισιτιστικής ανασφάλειας στον Ξηρό Διάδρομο της Κεντρικής Αμερικής, ενώ στην Αϊτή οι σοδειές κατέρρευσαν έως και 70%, διπλασιάζοντας την επισιτιστική ανασφάλεια μέσα σε λίγους μήνες. Οι τρέχουσες προβλέψεις δείχνουν 70% πιθανότητα για βροχοπτώσεις κάτω του κανονικού σε όλη την περιοχή. Ο κίνδυνος γεωργικής ξηρασίας είναι υψηλότερος κατά μήκος του Ξηρού Διαδρόμου, στην Κολομβία, τη Βενεζουέλα, την Κούβα, τη Δομινικανή Δημοκρατία και την Αϊτή.
• Ασία: Ο κίνδυνος επεκτείνεται σε κρίσιμες παγκόσμιες αγορές. Το El Niño μπορεί να εξασθενήσει τους καλοκαιρινούς μουσώνες σε μεγάλο μέρος της Ινδίας, θέτοντας υπό πίεση καλλιέργειες που εξαρτώνται από τη βροχή, όπως το ρύζι και το καλαμπόκι, κατά την κρίσιμη περίοδο ανάπτυξης. Το 2015, η παραγωγή καλαμποκιού και ρυζιού μειώθηκε σε μεγάλες παραγωγούς χώρες, αυξάνοντας τις τιμές για βασικά είδη διατροφής. Αυτή τη φορά, ο κίνδυνος γεωργικής ξηρασίας εκτείνεται από το Πακιστάν και την Ινδία έως τη Μιανμάρ, την Ταϊλάνδη, την Καμπότζη και το Βιετνάμ, και ανατολικότερα στις Φιλιππίνες, την Ινδονησία και το Ανατολικό Τιμόρ.

Ορισμένες από τις χώρες που αναγνωρίστηκαν ως ιδιαίτερα εκτεθειμένες σε κλυδωνισμούς που συνδέονται με το El Niño κατέχουν επίσης εξέχουσα θέση στην τελευταία ανάλυση του FAO και του WFP για τα «Σημεία Κρίσης Λιμού» (Hunger Hotspots), υπογραμμίζοντας πώς τα κλιματικά σοκ αλληλεπιδρούν όλο και περισσότερο με συγκρούσεις και οικονομικές πιέσεις, επιδεινώνοντας περαιτέρω την οξεία επισιτιστική ανασφάλεια.

Ένας χάρτης για δράση

Όταν ο κίνδυνος εντοπίζεται έγκαιρα και σε τοπικό επίπεδο, οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι μπορούν να λάβουν κρίσιμες αποφάσεις για τη φύτευση και τη διαχείριση του ζωικού κεφαλαίου πριν ξεκινήσει πλήρως η καλλιεργητική περίοδος: καθυστέρηση της φύτευσης, επιλογή καλλιεργειών ανθεκτικών στην ξηρασία, αποθήκευση ζωοτροφών για τα βοοειδή και εξασφάλιση επιπλέον αποθεμάτων νερού πριν ξεκινήσουν οι ελλείψεις.

Η ανάλυση του FAO μπορεί να περιορίσει την αξιολόγηση κινδύνου σε ορισμένες περιοχές σε ένα μόνο τετραγωνικό χιλιόμετρο. Όμως, η μετατροπή της ακρίβειας σε προστασία σημαίνει τη σύνδεση των εθνικών μετεωρολογικών και υδρολογικών υπηρεσιών, των υπουργείων γεωργίας και των δικτύων ενημέρωσης, ώστε η προειδοποίηση να φτάνει έγκαιρα στον αγρότη.

«Αυτό το επίπεδο λεπτομέρειας αλλάζει το τι μπορεί να κάνει μια κυβέρνηση», δήλωσε ο Riccardo Soldan, Αξιωματούχος Φυσικών Πόρων του FAO. «Αντί να διασπείρει τους πόρους της άσκοπα, μπορεί να επικεντρώσει την υποστήριξη στα θερμά σημεία (hotspots), κατευθύνοντας χρηματικές μεταφορές, υποστήριξη σε νερό και άρδευση, ζωοτροφές και άλλες κρίσιμες εισροές στα μέρη που κινδυνεύουν περισσότερο».

Υπάρχουν ήδη αποδείξεις ότι η δράση πριν εδραιωθούν οι απώλειες μπορεί να αποδώσει. Στη Νότια Αφρική, ενόψει του El Niño 2023–24, μια περιφερειακή προσπάθεια πριν από την έναρξη της περιόδου κατεύθυνε σχεδόν 31 εκατομμύρια δολάρια σε περισσότερα από δύο εκατομμύρια ανθρώπους σε επτά χώρες, παρέχοντας σπόρους, υποστήριξη κτηνοτροφίας και καλύτερη πρόβλεψη μέσω συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης. Στην Κεντρική Αμερική, η έγκαιρη διανομή σπόρων ανθεκτικών στην ξηρασία και με σύντομο κύκλο ανάπτυξης βοήθησε τις οικογένειες να παράγουν λαχανικά, βελτιώνοντας τα αποθέματα τροφίμων των νοικοκυριών και μειώνοντας την πιθανότητα να καταφύγουν οι οικογένειες σε αρνητικούς μηχανισμούς αντιμετώπισης, όπως η πώληση περιουσιακών στοιχείων ή η παράλειψη γευμάτων.

Η ανάλυση του FAO μπορεί να βοηθήσει τις κυβερνήσεις και τους εταίρους να αποφασίσουν πού πρέπει να κινηθούν πρώτα, ποια υποστήριξη είναι πιο επείγουσα και ποιες κοινότητες είναι λιγότερο προετοιμασμένες να διαχειριστούν άλλη μια αποτυχημένη περίοδο.

Το El Niño σχηματίζεται και οι χάρτες είναι σαφείς. Το τι θα συμβεί στη συνέχεια εξαρτάται από το πόσο γρήγορα θα ακολουθήσουν οι αποφάσεις.

Μετά τον πόλεμο, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν παραμένει όρθια

  

Μέση Ανατολή

Μετά τον πόλεμο, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν παραμένει όρθια

Οι Ιρανοί αντιφρονούντες είναι οι πρώτοι χαμένοι της συμφωνίας που επιτεύχθηκε αυτή την εβδομάδα μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.

 Φωτογραφία: Agence France-Presse «Αυτός ο πόλεμος δεν διεξήχθη ποτέ για τα ανθρώπινα δικαιώματα» των Ιρανών, τονίζει ο Μαχμούντ Αμίρι Μογαντάμ, διευθυντής της ΜΚΟ Iran Human Rights.

Η Ισλαμική Δημοκρατία δεν κατέρρευσε: στο τέλος της αμερικανοϊσραηλινής επίθεσης κατά του Ιράν, όχι μόνο οι υπερσυντηρητικοί θρησκευτικοί ηγέτες παραμένουν στην εξουσία στην Τεχεράνη, αλλά η αντιπολίτευση είναι πιο περιθωριοποιημένη από ποτέ.

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος εξέφρασε την υποστήριξή του στις αντικυβερνητικές διαδηλώσεις στις αρχές του έτους, είχε προβάλει το επιχειρήμα στην αρχή της σύγκρουσης ότι οι βομβαρδισμοί έπρεπε να ανοίξουν τον δρόμο για μια λαϊκή εξέγερση ικανή να ανατρέψει την ιρανική εξουσία.

Όμως, οι Ιρανοί αντιφρονούντες είναι οι πρώτοι χαμένοι της συμφωνίας που επιτεύχθηκε αυτή την εβδομάδα μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης για τον τερματισμό του χάους, σύμφωνα με ειδικούς και υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων που ερωτήθηκαν από το AFP.

Τα κινήματα της αντιπολίτευσης στην εξορία, τα οποία είχαν σπεύσει να πάρουν θέση ενόψει μιας υποθετικής μετάβασης, δεν κατάφεραν να «αδράξουν την ευκαιρία», εξηγεί ο Τόμας Ζουνό, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Οτάβα.

«Αντίθετα, οι εσωτερικές διαμάχες στους κόλπους της εξόριστης αντιπολίτευσης εντάθηκαν», εκτιμά ο ίδιος, ενώ η εσωτερική αντιπολίτευση «έχει εξασθενήσει σημαντικά» μετά από δεκαετίες καταστολής.

Στο Ιράν, ορισμένοι είχαν εκφράσει την ελπίδα για μια ξένη παρέμβαση μετά το κίνημα διαμαρτυρίας του Ιανουαρίου, το οποίο κατεστάλη στο αίμα. Και στις 28 Φεβρουαρίου, την πρώτη ημέρα των ισραηλινοαμερικανικών πληγμάτων, κραυγές χαράς υποδέχθηκαν σε γειτονιές της Τεχεράνης την είδηση ότι ο ανώτατος ηγέτης Αλί Χαμενεΐ είχε σκοτωθεί.

 

Φωτογραφία: Agence France-Presse Ένας άνδρας διαβάζει ένα αντίτυπο της ιρανικής καθημερινής εφημερίδας Hamshahri που δείχνει μια φωτογραφία του Αμερικανού προέδρου και τον τίτλο «Όσα πήρε ο άνεμος», σε ένα κιόσκι στην Τεχεράνη, στις 18 Ιουνίου 2026.

Αλλά κατά τη διάρκεια του πολέμου, οι προσδοκίες εξανεμίστηκαν μπροστά στην απάντηση της Ισλαμικής Δημοκρατίας η οποία, κάθε άλλο παρά υποχώρησε, αλλά επιτέθηκε στο Ισραήλ και στους γείτονές του στον Κόλπο που είναι σύμμαχοι των Ηνωμένων Πολιτειών.

Οι θάνατοι αμάχων και οι καταστροφές της σύγκρουσης, το κύμα συλλήψεων και εκτελέσεων, οι μαζικές διακοπές του διαδικτύου, τελικά δεν έκαναν τίποτα άλλο παρά να επιδεινώσουν τα δεινά των κατοίκων, με φόντο την οικονομική στασιμότητα.

«Ειρήνη με τον δήμιό μου»

«Αυτός ο πόλεμος δεν διεξήχθη ποτέ για τα ανθρώπινα δικαιώματα» των Ιρανών, τονίζει ο Μαχμούντ Αμίρι Μογαντάμ, διευθυντής της ΜΚΟ Iran Human Rights. Αντίθετα, στράφηκε εναντίον τους, επιτρέποντας στις αρχές να τον χρησιμοποιήσουν ως «πρόσχημα για να εντείνουν την καταστολή».

Για τον ίδιο, «η δημοκρατική αλλαγή πρέπει να προέλθει από τον ιρανικό λαό και όχι από μια ξένη στρατιωτική παρέμβαση».

Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος Τζ. Ντ. Βανς επέμεινε αυτή την εβδομάδα στο γεγονός ότι ο πόλεμος είχε ως κύριο στόχο τον τερματισμό του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν και ότι η θέση του Τραμπ ήταν πάντα: «Αν ο ιρανικός λαός θέλει να ξεσηκωθεί, έχει καλώς. Είναι δική του υπόθεση».

Παρόλα αυτά, αρκετοί Ιρανοί εξέφραζαν το αίσθημα προδοσίας τους τις τελευταίες ώρες. «Όσο κι αν προσπαθούν να ωραιοποιήσουν τη συμφωνία, αυτό θα τους δώσει μόνο (σ.σ. στις ιρανικές αρχές) τη δύναμη να μας καταπιέζουν περισσότερο», λέει η Σίμα, μια 34χρονη κάτοικος της Τεχεράνης, υπό τον όρο της ανωνυμίας: «Οποιαδήποτε μορφή ειρήνης με την Ισλαμική Δημοκρατία θα ισοδυναμούσε με το να κάνω ειρήνη με τον δήμιό μου».

Για τον Ρεζά Παχλαβί, γιο του πρώην σάχη του Ιράν που ανατράπηκε το 1979, «κάθε διαπραγμάτευση με αυτό το καθεστώς είναι καταδικασμένη σε αποτυχία και όλοι θα υποστούμε τις συνέπειες». Είναι «ηθικά επιλήψιμο και στρατηγικό λάθος», έγραψε στο X.

Το όνομα του κ. Παχλαβί είχε γίνει σύνθημα κατά τη διάρκεια των πρόσφατων διαδηλώσεων στο Ιράν και είχε αναφερθεί συχνά από τα μέσα ενημέρωσης ως μια πιθανή εναλλακτική λύση. Όμως ούτε ο ίδιος, ούτε καμία άλλη προσωπικότητα της αντιπολίτευσης έλαβαν την υποστήριξη του Ντόναλντ Τραμπ.

Πολιτικοί κρατούμενοι

Σύμφωνα με τον Τόμας Ζουνό, οι διαδηλώσεις δεν επέτρεψαν την ανάδυση ενός ενιαίου συνασπισμού, καθώς οι διάφορες φράξιες της διασποράς προτίμησαν να οργανώσουν τις συγκεντρώσεις τους η καθεμία από την πλευρά της.

Μια άλλη σημαντική ομάδα, οι Μουτζαχεντίν του Λαού (PMOI), καταδίκασε τόσο την Ισλαμική Δημοκρατία όσο και τους μοναρχικούς σε αντίδραση για την αμερικανοϊρανική συμφωνία, υποστηρίζοντας ότι ήταν οι μόνοι που «επιθυμούσαν τον πόλεμο».

Η επικεφαλής τους, Μαριάμ Ρατζαβί, κάλεσε να συμπεριληφθεί στις συνομιλίες ο τερματισμός των εκτελέσεων πολιτικών κρατουμένων, ένα σημείο που απουσιάζει από το πρωτόκολλο που υπέγραψαν η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη.

Ηγέτες των Ηνωμένων Εθνών και ΜΚΟ κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τη μεγάλη αύξηση των εκτελέσεων στο Ιράν —περισσότερες από 40 από την έναρξη του πολέμου— και των συλλήψεων τους τελευταίους μήνες, πολλές από τις οποίες συνδέονται με τις διαδηλώσεις τις οποίες οι αρχές χαρακτήρισαν «τρομοκρατικές ταραχές».

«Οι διαδηλωτές, οι αντιφρονούντες και όλοι όσοι αγωνίζονται για μια θεμελιώδη πολιτική αλλαγή παραμένουν σοβαρά εκτεθειμένοι στον κίνδυνο νέων θηριωδιών από την πλευρά των ιρανικών αρχών», προειδοποίησε η γενική γραμματέας της Διεθνούς Αμνηστίας, Ανιές Καλαμάρ.

 

Το προγραμματισμένο EEG 2027 καθιστά τα ιδιωτικά φωτοβολταϊκά συστήματα αντιοικονομικά

 Μελέτη SFV: Το προγραμματισμένο EEG 2027 καθιστά τα ιδιωτικά φωτοβολταϊκά συστήματα αντιοικονομικά

Αν η ενέργεια που διοχετεύεται στο δίκτυο αποζημιωνόταν με 7,7 λεπτά ανά κιλοβατώρα, η επένδυση σε ένα φωτοβολταϊκό σύστημα ή σε ένα σύστημα αποθήκευσης φωτοβολταϊκών θα είχε αποσβεστεί σε περίπου 16 χρόνια. Χωρίς μπαταρία αποθήκευσης, τα ιδιωτικά φωτοβολταϊκά συστήματα καθίστανται μη βιώσιμα με τον νόμο EEG 2027 (Νόμος για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας), καθώς η περίοδος απόσβεσης αυξάνεται σε πάνω από 30 χρόνια.

Υπό τις σημερινές συνθήκες, ο χρόνος απόσβεσης ενός ιδιωτικού φωτοβολταϊκού συστήματος ισχύος 10 kW ανέρχεται σε 16 χρόνια. Εάν η τροπολογία του EEG προχωρήσει όπως έχει προγραμματιστεί, τα ιδιωτικά φωτοβολταϊκά θα γίνουν ασύμφορα, επειδή η περίοδος απόσβεσης θα παραταθεί σε περισσότερα από 30 χρόνια.

Το ερευνητικό ινστιτούτο του Βερολίνου Aquu, κατ' εντολή της Ένωσης για την Προώθηση της Ηλιακής Ενέργειας της Γερμανίας (SFV), υπολόγισε μέσω μιας μελέτης προσομοίωσης τις οικονομικές επιπτώσεις των ρυθμίσεων της προγραμματισμένης τροπολογίας του EEG σε φωτοβολταϊκά συστήματα ισχύος έως 25 κιλοβάτ. Τα αποτελέσματα αυτής της μελέτης "PV2027" δείχνουν ότι επί του παρόντος ούτε η μηδενική έγχυση (Nulleinspeisung) ούτε η απευθείας εμπορία (Direktvermarktung) της ηλιακής ενέργειας είναι οικονομικά βιώσιμες. Ως εκ τούτου, τα νέα φωτοβολταϊκά συστήματα έως 25 κιλοβάτ θα ήταν ασύμφορα κατά το επόμενο έτος.

Στις 20 Απριλίου 2026, έγινε γνωστό ένα προσχέδιο για την τροποποίηση του Νόμου για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (EEG 2027), το οποίο βρίσκεται επί του παρόντος σε στάδιο πολιτικής διαβούλευσης. Το προσχέδιο σηματοδοτεί μια θεμελιώδη αλλαγή παραδείγματος: τα ιδιωτικά νοικοκυριά με μικρά φωτοβολταϊκά συστήματα έως 25 κιλοβάτ χάνουν την εγγυημένη τιμή αποζημίωσης (Feed-in Tariff), δεν έχουν πλέον πρόσβαση στο πριμ αγοράς (Marktprämie) και πρέπει να περιορίσουν μόνιμα τη διοχέτευση ενέργειας στο 50% της εγκατεστημένης ισχύος τους. Εναλλακτικά, προβλέπεται αποκλειστικά η μηδενική έγχυση στο δίκτυο. Το Ομοσπονδιακό Υπουργείο Οικονομίας (BMWE) θεωρεί την απευθείας εμπορία και τη μηδενική έγχυση ως τον κανόνα για το μέλλον.

Με τη λεγόμενη μηδενική έγχυση, το 69% της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας ενός τυπικού φωτοβολταϊκού συστήματος θα έπρεπε να περικόπτεται (να απορρίπτεται). Έτσι, ο χρόνος απόσβεσης των τυπικών συστημάτων φωτοβολταϊκών με μπαταρία παρατείνεται κατά 10 χρόνια, φτάνοντας τα περισσότερα από 25 χρόνια. Επιπλέον, η απαγόρευση έγχυσης στο δίκτυο τριπλασιάζει το σταθμισμένο κόστος παραγωγής ενέργειας (LCOE) στα 31 λεπτά ανά κιλοβατώρα, όπως διαπίστωσαν οι επιστήμονες του ινστιτούτου Aquu βάσει εκτενών αναλύσεων οικονομικής αποδοτικότητας.

Η απευθείας εμπορία για μικρά φωτοβολταϊκά συστήματα είναι προς το παρόν ασύμφορη

Χρησιμοποιώντας το παράδειγμα ενός συστήματος 10 κιλοβάτ με αποθήκευση 10 κιλοβατωρών, οι επιστήμονες υπολόγισαν τα εξής: Τα ετήσια έσοδα από την απευθείας εμπορία, ύψους περίπου 250 ευρώ, έρχονται αντιμέτωπα με ένα κόστος για τον φορέα απευθείας εμπορίας της τάξης των 160 ευρώ. Το εναπομείναν πλεόνασμα των περίπου 90 ευρώ δεν επαρκεί για να καλύψει το κόστος του ψηφιακού μετρητή (50 ευρώ) και της συσκευής ελέγχου (50 ευρώ). Συνεπώς, τα έσοδα από την εμπορία δεν συμβάλλουν στην απόσβεση του κόστους της επένδυσης.

Αυτό αντικατοπτρίζεται ξεκάθαρα σε μια πολύ μεγαλύτερη διάρκεια απόσβεσης: Στο εξεταζόμενο παράδειγμα αναφοράς, ο χρόνος απόσβεσης αυξάνεται μέσω της απευθείας εμπορίας από τα 15,6 χρόνια στα 24 χρόνια, σε σύγκριση με τη σταθερή εγγυημένη τιμή. «Εκτός από το υψηλό κόστος, οι μη τυποποιημένες διαδικασίες, η έλλειψη έξυπνων συστημάτων μέτρησης και τα χαμηλά περιθώρια κέρδους είναι οι λόγοι για τους οποίους υπάρχουν μέχρι στιγμής ελάχιστες προσφορές απευθείας εμπορίας για μικρά φωτοβολταϊκά συστήματα στη Γερμανία», εξηγεί ο Kai Buchholz, επικεφαλής του τμήματος μελετών του Aquu.

Η μηδενική έγχυση τριπλασιάζει το κόστος της ηλιακής ενέργειας στα 31 λεπτά ανά κιλοβατώρα

Με τον EEG 2027 σχεδιάζεται η εισαγωγή της λεγόμενης μηδενικής έγχυσης ως εναλλακτική λύση στην απευθείας εμπορία. Εάν επιλεγεί αυτή η επιλογή, τα νέα ηλιακά συστήματα δεν θα επιτρέπεται πλέον να διοχετεύουν την πλεονάζουσα ενέργεια στο δίκτυο. Η ηλιακή ενέργεια που παράγεται στη στέγη θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο από τις ηλεκτρικές συσκευές του σπιτιού ή για τη φόρτιση της μπαταρίας.

Όταν δεν επιτρέπεται πλέον η διοχέτευση στο δίκτυο, όλη η πλεονάζουσα ηλιακή ενέργεια πρέπει να απορρίπτεται. Στο εξεταζόμενο παράδειγμα αναφοράς, το 69% της πιθανής ηλιακής παραγωγής χάνεται ανεκμετάλλευτο. «Η μηδενική έγχυση έχει μοιραίες συνέπειες: Το κόστος για την ηλεκτρική ενέργεια από τυπικά φωτοβολταϊκά στέγης αυξάνεται λόγω της απαγόρευσης έγχυσης από τα 10 λεπτά σε πάνω από 30 λεπτά ανά κιλοβατώρα», λέει ο Johannes Weniger, διευθύνων σύμβουλος του Aquu.

Ο EEG 2027 δημιουργεί λανθασμένα πολιτικά κίνητρα με τη μηδενική έγχυση

«Με τη μηδενική έγχυση, το Ομοσπονδιακό Υπουργείο Οικονομίας ακριβαίνει άσκοπα το ρεύμα από τα ιδιωτικά ηλιακά συστήματα. Αυτό αποτελεί ενεργειακή καταστροφή. Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση αυξάνει τεχνητά την περίοδο απόσβεσης των μικρών φωτοβολταϊκών στέγης με τον EEG 2027. Η επέκταση της ηλιακής ενέργειας στην κατηγορία των μικρών συστημάτων θα μπορούσε έτσι να παγώσει εντελώς», δηλώνει η Susanne Jung, διευθύνουσα σύμβουλος και μέλος του διοικητικού συμβουλίου του SFV. Όσο μεγαλύτερο είναι το φωτοβολταϊκό σύστημα, τόσο περισσότερη ηλιακή ενέργεια πρέπει να απορρίπτεται. Αντί να χρησιμοποιούνται οι κατάλληλες επιφάνειες στεγών όσο το δυνατόν πληρέστερα, από το 2027 θα ήταν οικονομικά πιο ελκυστικό να σχεδιάζονται μικρότερα φωτοβολταϊκά συστήματα, ώστε να ελαχιστοποιούνται οι απώλειες από την απόρριψη ενέργειας.

Βάσει των αποτελεσμάτων της μελέτης PV2027, η SFV και το Aquu ζητούν από τους βουλευτές της γερμανικής Βουλής (Bundestag) να τροποποιήσουν τα ακόλουθα πέντε σημεία του προσχεδίου του EEG 2027:

1.     Διατήρηση της σταθερής εγγυημένης τιμής (Einspeisevergütung) στον EEG 2027: Πρέπει να διατηρηθεί μια απλή και προβλέψιμη επιλογή έγχυσης για φωτοβολταϊκά συστήματα έως 25 κιλοβάτ, ώστε τα ιδιωτικά νοικοκυριά να μπορούν να συνεχίσουν να επενδύουν με ασφάλεια.

2.    Προσφορά του πριμ αγοράς (Marktprämie) ως επιλογή και για μικρά φωτοβολταϊκά: Η διασφάλιση του πριμ αγοράς δεν θα πρέπει να ισχύει μόνο για συστήματα άνω των 25 κιλοβάτ. Και τα μικρά φωτοβολταϊκά συστήματα χρειάζονται μια αξιόπιστη αμοιβή για την ηλιακή ενέργεια που διοχετεύουν.

3.    Όχι στην αναγκαστική απευθείας εμπορία: Η απευθείας εμπορία θα πρέπει να γίνει ο κανόνας μόνο όταν καταστεί τυποποιημένη και διαθέσιμη με αποδεκτό κόστος για μικρά φωτοβολταϊκά συστήματα κάτω των 25 κιλοβάτ.

4.    Αποφυγή της μηδενικής έγχυσης: Η μηδενική έγχυση δεν πρέπει να καθιερωθεί ως ο κανόνας, επειδή εμποδίζει την πλήρη αξιοποίηση των επιφανειών της στέγης και αναγκάζει σε απόρριψη το μεγαλύτερο μέρος της παραγόμενης ηλιακής ενέργειας.

5.    Κίνητρα για ευέλικτη χρήση των μπαταριών αποθήκευσης: Άρση των εμποδίων και δημιουργία κινήτρων ώστε οι μπαταρίες να μπορούν να διοχετεύουν την αποθηκευμένη ηλιακή ενέργεια στο δίκτυο κατά τις απογευματινές και νυχτερινές ώρες.

Die PV2027-μελέτη μπορει να την βρειτε κατων από το ακόλουθι Link.

Πηγή: SFV | solarserver.de © Solarthemen Media GmbH

Πως επιδρα το El Nino στις χειμερινές καιρικές συνθήκες

 Στρατοσφαιρική Δυναμική: Παρακολουθώντας τη Νέα Μεταβολή των Δυτικών Ανέμων και τον Ατμοσφαιρικό Καρδιακό Παλμό

Όπως ακριβώς συμβαίνει με την περιοχή του ENSO (Ελ Νίνιο-Νότια Ταλάντωση), υπάρχει επίσης ένα τμήμα της ατμόσφαιρας που εναλλάσσεται μεταξύ μιας θετικής και μιας αρνητικής φάσης. Ωστόσο, αντί για τις θερμοκρασίες, εδώ παρατηρούμε την κατεύθυνση του ανέμου. Αυτό το φαινόμενο ονομάζεται Οιονεί Διετής Ταλάντωση, ή απλά QBO (Quasi-Biennial Oscillation).

Το QBO είναι μια τακτική παραλλαγή των ανέμων ψηλά, στην τροπική στρατόσφαιρα, που μετατοπίζεται μεταξύ ανατολικών (QBO East) και δυτικών (QBO West) ανέμων. Οι ισχυροί άνεμοι στη στρατόσφαιρα ταξιδεύουν σε μια ζώνη γύρω από τον πλανήτη στον ισημερινό. Και κάθε 17 μήνες περίπου, αυτοί οι άνεμοι αλλάζουν εντελώς κατεύθυνση.

Η QBO έχει έναν περίπου διετή κύκλο, αν και η περίοδος μπορεί να κυμαίνεται μεταξύ 24 και 30 μηνών.    Κατά τη διάρκεια του κύκλου, οι άνεμοι αρχικά πνέουν προς τα ανατολικά (ανατολικοί άνεμοι) και στη συνέχεια πνέουν προς τα δυτικά (δυτικοί άνεμοι), ή αντίστροφα. Η αλλαγή αυτή ξεκινά από τα άνω στρώματα της στρατόσφαιρας και μεταφέρεται σταδιακά προς τα κάτω με ταχύτητα περίπου 1 χιλιόμετρο ανά μήνα. 

Η QBO επηρεάζει την κατανομή του όζοντος στην στρατόσφαιρα.

Μπορεί να επηρεάσει την ένταση του πολικού στροβίλου (polar vortex) και, κατά συνέπεια, τον καιρό στις μεσαίες και υψηλές γεωγραφικές πλάτη.

Έχει επίσης παρατηρηθεί ότι επηρεάζει την δραστηριότητα των τροπικών κυκλώνων και την εμφάνιση φαινομένων όπως το El Niño.

 

Όπως δείχνει η εικόνα, η όλη διαδικασία ξεκινά όταν το Ελ Νίνιο θερμαίνει τον τροπικό Ειρηνικό Ωκεανό, τροφοδοτώντας ισχυρότερα καιρικά συστήματα που στέλνουν μεγάλης κλίμακας ατμοσφαιρικά κύματα που ταξιδεύουν προς τα πάνω. Εκεί, το QBO λειτουργεί σαν ελεγκτής κυκλοφορίας, κατευθύνοντας αυτά τα ανερχόμενα κύματα προς ή μακριά από τον πόλο.

Αυτή η συγκεντρωμένη κυματική ενέργεια (ανάλογα με τη φάση QBO) μπορεί να συντριβεί στην πολική δίνη, αποδυναμώνοντάς την και προκαλώντας την ταχεία θέρμανση της. Μόλις διαταραχθεί, η εξασθενημένη πολική δίνη δεν μπορεί πλέον να συγκρατήσει τον κρύο αέρα της Αρκτικής στη θέση του, επιτρέποντας σε σοβαρά κρύα ξεσπάσματα και βαρύ χιόνι να χυθούν νότια στις Ηνωμένες Πολιτείες, τον Καναδά ή την Ευρώπη.

Έχουμε συζητήσει πολύ για την Πολική Δίνη την τελευταία χειμερινή περίοδο, αλλά για να ανακεφαλαιώσουμε, είναι η μεγάλη ημισφαιρική κυκλοφορία πάνω από τον πόλο, που εκτείνεται από το έδαφος μέχρι τη στρατόσφαιρα.

Μια ασθενής πολική δίνη μπορεί να δημιουργήσει ένα διαταραγμένο μοτίβο πίεσης και μια ισχυρή απόκριση στις καιρικές συνθήκες. Ως αποτέλεσμα, δυσκολεύεται να συγκρατήσει τον κρύο αέρα, ο οποίος μπορεί πλέον να διαφύγει πιο ελεύθερα από τις πολικές περιοχές στις Ηνωμένες Πολιτείες ή σε άλλες περιοχές μεσαίου γεωγραφικού πλάτους.

  

 

Marjane Satrapie: Θάνατος από θλίψη Η σκηνοθέτις και κομίστας Marjane Satrapi πέθανε ένα χρόνο μετά τον θάνατο του συζύγου της

 Marjane Satrapie: Θάνατος από θλίψη

Η σκηνοθέτις και κομίστας Marjane Satrapi πέθανε ένα χρόνο μετά τον θάνατο του συζύγου της

 Niko Daniel

 

Γιατί πρέπει να φύγεις από το Ιράν αν δεν θέλεις να τρελαθείς φάνηκε στο κόμικ και στην ταινία «Persepolis».

Η γαλλοϊρανή σκηνοθέτιδα και δημιουργός κόμικς Marjane Satrapi είναι νεκρή. Η σκιτσογράφος και συγγραφέας πέθανε την Πέμπτη στο Παρίσι σε ηλικία 56 ετών – και μάλιστα «από θλίψη», όπως έγινε γνωστό από το περιβάλλον της. Κι αυτό γιατί πριν από έναν χρόνο είχε πεθάνει ο σύζυγός της, ο ηθοποιός Mattias Ripa, «ο έρωτας της ζωής της».

Ο πρόεδρος της Γαλλίας Emmanuel Macron τίμησε τη Satrapi ως μια «εξαιρετική καλλιτέχνιδα», η οποία αγωνίστηκε για τον ιρανικό λαό και τα δικαιώματα των γυναικών. «Ο θάνατός της σημαίνει την απώλεια μιας εμβληματικής προσωπικότητας του γαλλικού πολιτισμού και μιας ελευθερόφιλης καλλιτέχνιδας, το έργο της οποίας έφερε ένα παγκόσμιο μήνυμα», δήλωσε ο Macron.

Η Satrapi γεννήθηκε το 1969 στο Ιράν, στο Ραστ, μια παραθαλάσσια πόλη στην Κασπία Θάλασσα, και μεγάλωσε στην Τεχεράνη. Σε ηλικία δέκα ετών έζησε την Ισλαμική Επανάσταση και στα 14 της στάλθηκε από τους αριστερούς γονείς της σε ένα γαλλικό οικοτροφείο στη Βιέννη, προκειμένου να προστατευτεί από πιθανή σύλληψη λόγω της εφηβικής της αντίστασης ενάντια στους ισλαμιστές. Για εκείνη την περίοδο δημιούργησε, από το 2000 έως το 2003, το τετράτομο ασπρόμαυρο graphic novel «Περσέπολις», το οποίο την έκανε διεθνώς γνωστή. Το 2004 το «Περσέπολις» βραβεύτηκε ως «Κόμικ της Χρονιάς» στην Έκθεση Βιβλίου της Φρανκφούρτης, ενώ το 2007 το μετέτρεψε, μαζί με τον Vincent Paronnaud, σε ταινία κινουμένων σχεδίων, η οποία το 2008 ήταν υποψήφια για Όσκαρ. Στην αυθεντική εκδοχή, τις φωνές δανείζουν αστέρες όπως η Danielle Darrieux, η Catherine Deneuve και η κόρη της, Chiara Mastroianni.

«Φορούσα Adidas και ήθελα οπωσδήποτε να πετύχω δύο πράγματα: να μπορώ να ξυρίζω τα πόδια μου και να γίνω η τελευταία προφήτισσα του γαλαξία.»

— Marjane Satrapi

 

Η Parseh, η αρχαία περσική βασιλική πόλη, ονομάζεται στα ελληνικά «Περσέπολις» και καταστράφηκε πριν από το 330 π.Χ. από τον Μέγα Αλέξανδρο. Στην ταινία, στην αρχή, ένα κορίτσι που προσποιείται ότι ξέρει κουνγκ φου τρέχει στο σκηνικό της φιλοδυτικής δικτατορίας του Σάχη: «Λάτρευα τις τηγανητές πατάτες με κέτσαπ, ο Μπρους Λι ήταν ο μεγάλος μου ήρωας. Φορούσα Adidas και ήθελα οπωσδήποτε να πετύχω δύο πράγματα: να μπορώ να ξυρίζω τα πόδια μου και να γίνω η τελευταία προφήτισσα του γαλαξία». Δεν της επιτρέπεται όμως, επειδή οι μουλάδες έρχονται στην εξουσία και οι αριστεροί πρέπει να διαφύγουν για να μην βασανιστούν ή δολοφονηθούν. Από τους μεγάλους ακούει συνεχώς «Ψιτ-ψιτ!».

Αρχικά, η Marjane, φορώντας μια αυτοσχέδια μπλούζα με την επιγραφή «Punk is not ded», παίζει κρυφτό με την πολιτοφυλακή. Όμως στη συνέχεια, ιρακινοί στρατιώτες εισβάλλουν στο Ιράν, πέφτουν βόμβες και οι γονείς της τη στέλνουν στη Βιέννη σε ένα οικοτροφείο, όπου οι καθολικές καλόγριες της σπάνε τα νεύρα και οι πανκς που συναντά είναι κακομαθημένα πλουσιόπαιδα (rich kids). Αργότερα επιστρέφει στο Ιράν, παντρεύεται, παίρνει διαζύγιο και εγκαταλείπει το Ιράν για πάντα.

Στην πραγματική ζωή, η Marjane Satrapi επέστρεψε επίσης για ένα διάστημα στην Τεχεράνη, όπου σπούδασε οπτική επικοινωνία, παντρεύτηκε και πήρε διαζύγιο, προτού μεταναστεύσει οριστικά στη Γαλλία το 1994. Η τελευταία εικόνα στο «Περσέπολις» είναι για πρώτη φορά έγχρωμη και δείχνει τη Marjane μέσα σε ένα ταξί, να πηγαίνει από το παρισινό αεροδρόμιο Ορλί προς την πόλη.

Και το «Κοτόπουλο με δαμάσκηνα» (Poulet aux prunes), η επόμενη ταινία της το 2011, ήταν μεταφορά ενός ομώνυμου δικού της κόμικ. Εδώ αφηγείται την ιστορία ενός Ιρανού μουσικού σε ταινία ζωντανής δράσης (real film), η οποία όμως είναι μονταρισμένη με πολλές διακοπές και χρονικά άλματα σαν κόμικ. Ο μουσικός ήταν ο θείος της, Nasser Ali Khan, ένας διάσημος βιολιστής συναυλιών της δεκαετίας του '50, η τέχνη του οποίου βασιζόταν  στην μετουσίωση του ερωτικού του πόνου. Μισούσε τη σύζυγό του και αγαπούσε τη γυναίκα που κάποτε του είχε απαγορεύσει η οικογένειά του.

Στο «The Voices», την τρίτη ταινία της Satrapi το 2014, τα πράγματα είναι σαφώς πιο βίαια: εκεί, ένας εργάτης σε εργοστάσιο μπανιέρων έχει σκοτεινά, σουρεαλιστικά οράματα και μιλάει με κομμένα κεφάλια στο ψυγείο του ή με τον γάτο και τον σκύλο του. Ο ένας είναι διαβολικός και ηδονιστής, ο άλλος προσεκτικός και ηθικός. Είναι ξεκάθαρο ποιος από τους δύο παίρνει το πάνω χέρι. Το αστείο είναι ότι μόνο όποιος έχει παραισθήσεις μπορεί να είναι ευτυχισμένος. Ίσως να είναι παρόμοια τα πράγματα στο σημερινό Ιράν;

Η Satrapi, πάντως, αρνήθηκε πέρυσι την ανώτατη γαλλική διάκριση, την παρασημοφόρηση με το Τάγμα της Λεγεώνας της Τιμής, κατηγορώντας τη γαλλική κυβέρνηση για «υποκριτική στάση απέναντι στο Ιράν». Δραστηριοποιήθηκε έντονα στο κίνημα «Γυναίκα, Ζωή, Ελευθερία» και εξέδωσε με αυτόν τον τίτλο το 2023 έναν συλλογικό τόμο κόμικς, για να τιμήσει τους ανθρώπους που ρίσκαραν τη ζωή τους στο Ιράν.