Το Οροπέδιο είναι ο τόπος μας. Η ευθύνη για το μέλλον του ανήκει σε όλους μας.
Το Οροπέδιο Λασιθίου είναι ένας τόπος με ιδιαίτερη φυσική ομορφιά, ιστορία και παράδοση. Είναι όμως και μια γεωγραφικά κλειστή κοινωνία, με προβλήματα που γνωρίζουμε όλοι, επειδή τα συναντάμε καθημερινά στη ζωή μας. Οι αποστάσεις, οι καιρικές συνθήκες, οι ανάγκες των αγροτών, η κατάσταση των δρόμων, η διαχείριση των υδάτων, η προστασία από τις πλημμύρες, η πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας, η ποιότητα των υποδομών και οι περιορισμένες ευκαιρίες για τους νέους δεν είναι αφηρημένα ζητήματα. Είναι η καθημερινότητά μας και καθορίζουν το μέλλον του τόπου μας.
Κι όμως, πόσο συχνά περιμένουμε να εμφανιστεί κάποιος άλλος για να λύσει τα προβλήματά μας; Πόσο συχνά περιοριζόμαστε σε μια συζήτηση στο καφενείο, σε ένα παράπονο μεταξύ φίλων ή σε μια διαμαρτυρία που ξεχνιέται μόλις περάσουν λίγες ημέρες;
Ίσως έχει έρθει η ώρα να αλλάξουμε αυτή τη συνήθεια.
Δεν χρειάζεται να περιμένουμε τις επόμενες εκλογές για να ενδιαφερθούμε για το Οροπέδιο. Δεν χρειάζεται να ανήκουμε σε κάποιο κόμμα, να συμφωνούμε σε όλα ή να έχουμε τις ίδιες πολιτικές απόψεις. Χρειάζεται να συμφωνήσουμε σε κάτι απλό: ότι ο τόπος μας αξίζει καλύτερες συνθήκες διαβίωσης και ότι έχουμε το δικαίωμα αλλά και τη δυνατότητα να τις διεκδικήσουμε. Η λύση είναι: αυτοοργάνωση, άμεση συμμετοχή, αλληλεγγύη και συλλογική ευθύνη.
Τι μπορούμε να κάνουμε στην πράξη;
1. Να δημιουργήσουμε μια ανοιχτή συνέλευση δημοτών.
Να οργανώσουμε μια πρώτη συνάντηση κατοίκων από όλα τα χωριά του Οροπεδίου, χωρίς κομματικές ταυτότητες και αποκλεισμούς. Μια συνέλευση όπου ο καθένας θα μπορεί να εκφράζει τις ανησυχίες του, να καταθέτει προτάσεις και να συμμετέχει στη διαμόρφωση κοινών στόχων.
Όχι άλλη μία συνάντηση μόνο για να εκτονωθεί η αγανάκτηση, αλλά μια διαδικασία που θα καταλήγει σε αποφάσεις, συγκεκριμένες ενέργειες και καταμερισμό ευθυνών.
2. Να καταγράψουμε συλλογικά τα προβλήματα του τόπου.
Να δημιουργήσουμε μια ανοιχτή καταγραφή των αναγκών κάθε χωριού: προβλήματα οδικής ασφάλειας, επικίνδυνα σημεία σε περίπτωση πλημμύρας, ελλείψεις σε υποδομές, ζητήματα ύδρευσης και άρδευσης, δυσκολίες πρόσβασης σε υπηρεσίες και ανάγκες των πιο ευάλωτων κατοίκων.
Να συγκεντρώσουμε φωτογραφίες, στοιχεία, μαρτυρίες και προτάσεις. Να ξεχωρίσουμε τα επείγοντα από τα μακροπρόθεσμα και να διαμορφώσουμε έναν κατάλογο προτεραιοτήτων, βασισμένο στις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας μας.
3. Να συντάξουμε ένα κοινό υπόμνημα προς τον Δήμο.
Αντί να απευθυνόμαστε ο καθένας ξεχωριστά στις δημοτικές αρχές, να παρουσιάσουμε συλλογικά ένα τεκμηριωμένο κείμενο με συγκεκριμένα αιτήματα, προτεινόμενες λύσεις και χρονοδιαγράμματα.
Να ζητήσουμε δημόσια συζήτηση με τη δημοτική αρχή, ενημέρωση για τις δυνατότητες χρηματοδότησης και σαφείς απαντήσεις για το ποια μέτρα μπορούν να υλοποιηθούν, από ποιον φορέα και σε ποιο χρονικό διάστημα.
4. Να οργανώσουμε ομάδες εργασίας για κάθε σημαντικό ζήτημα.
Μια ομάδα για την πρόληψη των πλημμυρών και την πολιτική προστασία. Μια ομάδα για την αγροτική παραγωγή, την άρδευση και την ορθολογική διαχείριση του νερού. Μια ομάδα για τους δρόμους και την ασφάλεια. Μια ομάδα για τις κοινωνικές υπηρεσίες, τον πολιτισμό και τη στήριξη των νέων.
Κάθε ομάδα μπορεί να συγκεντρώνει στοιχεία, να αναζητά τεχνικές λύσεις, να συνεργάζεται με ειδικούς και να παρουσιάζει συγκεκριμένες προτάσεις στη συνέλευση των δημοτών.
5. Να απαιτούμε διαφάνεια και λογοδοσία.
Να παρακολουθούμε τις αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου, να ζητάμε ενημέρωση για την πορεία των έργων, να καταγράφουμε τις δεσμεύσεις που αναλαμβάνονται και να επανερχόμαστε όταν αυτές δεν υλοποιούνται.
Να ζητάμε τακτικές δημόσιες συναντήσεις με τη δημοτική αρχή, ώστε οι κάτοικοι να γνωρίζουν τι έχει γίνει, τι καθυστερεί και ποια εμπόδια υπάρχουν.
Η διεκδίκηση δεν είναι μια επιστολή που στέλνεται και ξεχνιέται. Είναι μια συνεχής, οργανωμένη διαδικασία.
6. Να δημιουργήσουμε δίκτυα αλληλεγγύης και αλληλοβοήθειας.
Μπορούμε να οργανώσουμε εθελοντικές ομάδες υποστήριξης ηλικιωμένων, δράσεις ενημέρωσης για την πολιτική προστασία, συλλογικές πρωτοβουλίες για την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, πολιτιστικές εκδηλώσεις και δράσεις που φέρνουν κοντά τους κατοίκους διαφορετικών χωριών.
Η κοινωνική αλληλεγγύη δεν υποκαθιστά τις ευθύνες του Δήμου και του κράτους. Δημιουργεί, όμως, δεσμούς εμπιστοσύνης και μας βοηθά να αντιμετωπίζουμε συλλογικά τις δυσκολίες.
7. Να χρησιμοποιήσουμε ειρηνικές και σταθερές μορφές δημόσιας παρέμβασης.
Όταν τα αιτήματα αγνοούνται, μπορούμε να προχωρήσουμε σε συλλογικές ανακοινώσεις, δημόσιες συζητήσεις, συγκεντρώσεις, τεκμηριωμένες αναφορές στις αρμόδιες υπηρεσίες, αιτήματα για συνεδριάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου και, όπου χρειάζεται, νόμιμες κινητοποιήσεις.
Η δύναμη μιας κοινωνίας δεν βρίσκεται στην ένταση της στιγμιαίας διαμαρτυρίας, αλλά στη συνέπεια, στη συμμετοχή και στην επιμονή της.
Από το παράπονο στη συλλογική δύναμη
Ας μην περιμένουμε να συμφωνήσουμε σε όλα για να ξεκινήσουμε. Ας μην αφήσουμε τις κομματικές αντιπαραθέσεις, τις προσωπικές διαφορές ή τις απογοητεύσεις του παρελθόντος να μας κρατούν αδρανείς.
Μπορούμε να διαφωνούμε πολιτικά και ταυτόχρονα να συμφωνούμε ότι χρειαζόμαστε ασφαλέστερους δρόμους, καλύτερη προστασία από τις πλημμύρες, αποτελεσματικότερη διαχείριση των υδάτων, καλύτερες υπηρεσίες και ένα μέλλον με περισσότερες δυνατότητες για τα παιδιά μας.
Το πρώτο βήμα είναι να συναντηθούμε. Το δεύτερο είναι να ακούσουμε ο ένας τον άλλον. Το τρίτο είναι να οργανωθούμε και να δράσουμε.
Δεν χρειάζεται να περιμένουμε να αλλάξει πρώτα η εξουσία για να αλλάξουμε τη σχέση μας με τα κοινά. Μπορούμε να αρχίσουμε από τη δική μας κοινότητα, με τις δικές μας δυνάμεις.
Ας κάνουμε το Οροπέδιο έναν τόπο όπου οι δημότες δεν θα είναι απλώς αποδέκτες αποφάσεων, αλλά ενεργοί συμμέτοχοι στη διαμόρφωση του μέλλοντός του.
Έναν τόπο όπου η συμμετοχή δεν θα εξαντλείται στην ψήφο, η αλληλεγγύη δεν θα περιορίζεται στις δύσκολες στιγμές και η δημοτική αρχή θα γνωρίζει ότι απέναντί της δεν έχει μεμονωμένα παράπονα, αλλά μια κοινωνία ενημερωμένη, οργανωμένη και αποφασισμένη να διεκδικεί.
Το Οροπέδιο δεν είναι απλώς ο τόπος όπου ζούμε. Είναι ο κοινός μας τόπος. Και η ποιότητα της ζωής μας είναι υπόθεση όλων μας.
Ας αρχίσουμε, λοιπόν, με μια ανοιχτή συνέλευση δημοτών. Όχι αύριο, όχι όταν θα έχουν λυθεί όλα τα άλλα, αλλά τώρα.
Γιατί ο τόπος αλλάζει όταν οι άνθρωποί του αποφασίζουν να μην παραμένουν θεατές.