Μάιλς Ντέιβις: «Δεν είχε κανένα ενδιαφέρον να ανταποκριθεί στις προσδοκίες».Μια συζήτηση με τον βιογράφο του. Συνέντευξη για τον Μάιλς Ντέιβις (Miles Davis)

 Μάιλς Ντέιβις: «Δεν είχε κανένα ενδιαφέρον να ανταποκριθεί στις προσδοκίες»

Στα τέλη Μαΐου, ο Μάιλς Ντέιβις θα γινόταν 100 ετών. Ποιος ήταν ο άνθρωπος που διαμόρφωσε την τζαζ όσο κανένας άλλος; Μια συζήτηση με τον βιογράφο του.

Συνέντευξη για τον Μάιλς Ντέιβις (Miles Davis)  

Ιnterview: Luca Glenzer

Αργότερα, δυσανασχέτησαν για τις επιρροές της ηλεκτρονικής και της ποπ κουλτούρας. Αλλά ένας άγρυπνος νους δεν ζει στο χθες.

Κύριε Χεντς (Herr Hentz), ο Μάιλς Ντέιβις θεωρείται στις μέρες μας, περισσότερο από ποτέ, ως ένας από τους πιο δημοφιλείς μουσικούς στην ιστορία, και η ζωή του έχει φωτιστεί μέσα από πολυάριθμα πορτρέτα. Για ποιο λόγο και με ποιο ερευνητικό ενδιαφέρον αποφασίσατε να γράψετε ακόμα μία βιογραφία γι' αυτόν;

Υπήρχαν διάφοροι λόγοι. Ο πρώτος, πιο πεζός λόγος, ήταν ότι μου ζητήθηκε από τον εκδοτικό οίκο. Το γεγονός ότι με πλησίασαν συνδέεται σίγουρα με το μακροχρόνιο ενδιαφέρον μου για τον Μάιλς Ντέιβις, το οποίο ξεκίνησε το 1985.

Εκείνη την εποχή, ο Ντέιβις έδωσε μια συναυλία στην Κρατική Όπερα του Αμβούργου, η οποία – όπως γράφετε στην αρχή του βιβλίου σας – σας άφησε μια μόνιμη εντύπωση.

Ναι. Ήμουν σχετικά νέος στην πόλη τότε και μέλος της συντακτικής ομάδας ενός περιοδικού για τη μουσική κουλτούρα. Ήμασταν νέοι, ανεξάρτητοι και από πολλές απόψεις διαφορετικοί, για παράδειγμα, από την τότε ομάδα του NDR (Δημόσια Ραδιοτηλεόραση της Βόρειας Γερμανίας), που ήταν επίσης παρούσα. Ενώ εκείνοι κάποια στιγμή σχόλασαν, εμείς απλώς μείναμε εκεί – και τελικά είχαμε την ευκαιρία να κάνουμε μια εκτενή συνέντευξη με τον Ντέιβις. Το γεγονός ότι εμείς, ως ένα μικρό ανεξάρτητο περιοδικό, πήραμε ραντεβού για συζήτηση με έναν καταξιωμένο παγκόσμιο σταρ, οφειλόταν τελικά στο ότι ο Ντέιβις –έτσι μου φάνηκε– έτρεφε ξεκάθαρη συμπάθεια για τον "do-it-yourself" χαρακτήρα μας.

Ποια εντύπωση σας έκανε ο Ντέιβις τότε στη σκηνή;

Εκπληκτικά ανοιχτός και με καλή διάθεση. Υπάρχει, ξέρετε, αυτή η εικόνα του απρόσιτου Μάιλς Ντέιβις που γυρίζει επιδεικτικά την πλάτη στο κοινό του. Σίγουρα υπήρξαν τέτοιες στιγμές. Αλλά εκείνο το βράδυ ήταν στην πραγματικότητα πολύ προσιτός. Έδειχνε παρών και είχε εμφανή χαρά για το παίξιμο. Αυτό που μου έκανε ιδιαίτερη εντύπωση ήταν η σχέση του με τη Μέριλιν Μάζουρ (Marilyn Mazur), την κρουστή της μπάντας του. Την ανάδεικνε συνεχώς, την τραβούσε κυριολεκτικά στο προσκήνιο. Έβλεπες πόσο ενθουσιασμένος ήταν με την ενέργειά της. Αυτό δεν ήταν μια ρουτινιάρικη, υποχρεωτική εμφάνιση ενός γερασμένου σταρ, αλλά η συμπεριφορά ενός μουσικού που παρέμενε περίεργος και απολάμβανε να κάνει μουσική με άλλες ισχυρές προσωπικότητες.

Ειδικά η όψιμη φάση του αντιμετωπίζεται μάλλον κριτικά από πολλούς πουριστές της τζαζ. Εσείς διαφωνείτε με αυτή την οπτική.

Τουλάχιστον ήθελα να την επανεξετάσω. Πολλοί στον χώρο της τζαζ σταμάτησαν να παίρνουν στα σοβαρά τον Μάιλς Ντέιβις μόλις μπήκαν στο παιχνίδι τα ηλεκτρικά όργανα. Εμένα με ενδιέφερε περισσότερο το γιατί ακολούθησε αυτόν τον δρόμο. Ο Ντέιβις δεν ήταν ποτέ κάποιος που επαναπαυόταν στις περασμένες επιτυχίες του. Είχε το θάρρος να αφήνει πίσω του τα γνώριμα μονοπάτια – ακόμα και με το ρίσκο να χάσει ένα μέρος του κοινού του. Ακριβώς από αυτό, όμως, πήγαζε και η καλλιτεχνική του ριζοσπαστικότητα.

Γράφετε ότι ο Ντέιβις δεν είναι μόνο ένας από τους πιο δημοφιλείς, αλλά και ένας από τους πιο αμφιλεγόμενους τζαζ μουσικούς στην ιστορία. Πού το αποδίδετε αυτό;

Κυρίως στη συνέπειά του. Ήταν εξαιρετικά ανεξάρτητος και ακολουθούσε συμβιβαστικά τα δικά του ένστικτα. Δεν είχε κανένα ενδιαφέρον να εκπληρώσει προσδοκίες ή να γίνει νοσταλγικός. Ήδη ως νεαρός μουσικός στη Νέα Υόρκη δεχόταν κριτική. Έφτασε 19 ετών σε μια σκηνή που τότε κυριαρχούνταν από το bop (bebop), και ξαφνικά βρέθηκε στη σκηνή δίπλα σε ανθρώπους όπως ο Τσάρλι Πάρκερ (Charlie Parker) ή ο Ντίζι Γκιλέσπι (Dizzy Gillespie).

Οι οποίοι ήταν ήδη καταξιωμένοι σταρ στον κόσμο της τζαζ τότε…

Ναι, και φυσικά ο Ντέιβις, σε σύγκριση μαζί τους, φαινόταν αρχικά ανασφαλής. Αλλά ταυτόχρονα, άκουγε ήδη κανείς κάτι το δικό του στο παίξιμό του. Το ενδιαφέρον είναι ότι οι κατηγορίες εναντίον του διατρέχουν στην πραγματικότητα ολόκληρη την καριέρα του. Στην cool jazz έλεγαν ότι απομακρύνεται από την «πραγματική» τζαζ. Αργότερα, πολλοί τον κατηγόρησαν για τους ηλεκτρικούς πειραματισμούς του. Έπειτα, για την εγγύτητά του με την ποπ μουσική. Αλλά ακριβώς αυτή η άρνησή του να μείνει στάσιμος ήταν που τον έκανε τελικά μια ξεχωριστή προσωπικότητα.

Το αναφέρατε ήδη: Το 1944, ο Ντέιβις μετακόμισε ως νεαρός ενήλικας στη Νέα Υόρκη. Ποια επίδραση είχε η πόλη στο μετέπειτα έργο του;

Η Νέα Υόρκη ήταν τότε το κέντρο της μοντέρνας τζαζ. Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι το 1944 οι συνθήκες ήταν εντελώς διαφορετικές από τις σημερινές. Λόγω του πολέμου και της απαγόρευσης ηχογραφήσεων (recording ban), σχεδόν δεν υπήρχαν πρόσφατες ηχογραφήσεις νέας μουσικής. Όποιος ήθελε να μάθει τι συνέβαινε εκείνη τη στιγμή στην τζαζ, έπρεπε να βρίσκεται στη Νέα Υόρκη και να ζήσει τη μουσική ζωντανά. Ο Ντέιβις σπούδαζε κλασική θεωρία κατά τη διάρκεια της ημέρας σε μια μουσική ακαδημία και περνούσε τις νύχτες του στα κλαμπ.

Αυτός ο συνδυασμός θεωρίας και πράξης ήταν μάλλον ασυνήθιστος στην τότε τζαζ σκηνή, η οποία στην πλειονότητά της ήταν σκεπτική απέναντι στον ακαδημαϊκό κόσμο.

Αλλά για τον Ντέιβις ήταν εξαιρετικά σημαντικός! Ασχολήθηκε σοβαρά με την κλασική θεωρία της σύνθεσης, χωρίς όμως να χάσει ποτέ από τα μάτια του ότι το πραγματικό του ενδιαφέρον ήταν η νέα τζαζ. Και παρέμεινε στον πυρήνα του πάντα ένας live μουσικός. Αυτό είναι για μένα ένα κρίσιμο σημείο. Η μουσική ήταν γι' αυτόν πρωτίστως ένα γεγονός στον χώρο, κάτι σωματικό, κάτι παρόν. Μόνο αργότερα έγινε το στούντιο ένα αυτόνομο δημιουργικό εργαλείο.

Ένα κεντρικό θέμα του βιβλίου σας είναι επίσης ο ρατσισμός που αντιμετώπισε ο Ντέιβις.

Ναι, επειδή δεν μπορεί κανείς να καταλάβει την προσωπικότητά του χωρίς αυτό το υπόβαθρο. Ο Ντέιβις μεγάλωσε στο Ιστ Σεντ Λούις (East St. Louis), σε έναν τόπο που χαρακτηριζόταν από έντονες ρατσιστικές εντάσεις.

Γράφετε ότι εκεί, λίγα χρόνια πριν από τη γέννηση του Ντέιβις, έλαβε χώρα ένα από τα σοβαρότερα ρατσιστικά πογκρόμ στην αμερικανική ιστορία.

Ναι, και η μνήμη του ήταν ακόμα ζωντανή στην πόλη όταν μεγάλωνε εκεί. Έμαθε νωρίς ότι το κοινωνικό στάτους δεν τον προστάτευε από το να υφίσταται διακρίσεις ως μαύρος. Παρόλο που η οικογένειά του ήταν συγκριτικά ευκατάστατη, παρέμενε στόχος ρατσιστικών συμπεριφορών. Αργότερα, προσπάθησε πολύ συνειδητά να ενσαρκώσει μια εικόνα μαύρης αξιοπρέπειας και κομψότητας: ακριβά κοστούμια, όμορφα αυτοκίνητα, κομψά διαμερίσματα. Αυτό δεν ήταν απλώς ματαιοδοξία. Ήταν επίσης μια μορφή αυτοεπιβεβαίωσης. Και παρ' όλα αυτά, η αστυνομία τον σταματούσε συνεχώς για έλεγχο ή τον ταπείνωνε. Ακόμα και ως παγκόσμιος σταρ, για πολλούς παρέμενε αρχικά ένας μαύρος τον οποίο αντιμετώπιζαν με καχυποψία. Αυτή η εμπειρία τον συνόδευε σε όλη του τη ζωή.

Ο Ντέιβις θεωρείται ένας από τους κεντρικούς μουσικούς επαναστάτες του 20ού αιώνα, έχοντας συνδιαμορφώσει καθοριστικά αρκετούς στυλιστικούς επαναπροσανατολισμούς της τζαζ, από το bebop και την cool jazz μέχρι το fusion rock. Πιστεύετε ότι οι σύγχρονοι μουσικοί μπορούν ακόμα και σήμερα να ασκήσουν παρόμοια επιρροή στις παγκόσμιες μουσικές εξελίξεις;

Προσπαθώ πάντα να υποβαθμίζω λίγο αυτή τη λατρεία της ιδιοφυΐας. Το μεγαλείο του Μάιλς Ντέιβις έγκειται για μένα λιγότερο σε ένα μυστικιστικό, εξαιρετικό ταλέντο και περισσότερο στην τεράστια δεκτικότητά του. Είχε ένα απίστευτα λεπτό αισθητήριο για το τι συνέβαινε μουσικά και κοινωνικά γύρω του. Άκουγε τα πάντα: τζαζ, ροκ, ποπ, εξωευρωπαϊκές μουσικές παραδόσεις. Και αναρωτιόταν συνεχώς: Τι μπορώ να κάνω με αυτό; Ποιες πιθανότητες δημιουργούνται εδώ;

Έτσι προέκυψαν και επανεκτελέσεις όπως το «Human Nature» του Μάικλ Τζάκσον και το «Time After Time» της Σίντι Λόπερ, τις οποίες πιθανώς ελάχιστοι συνδέουν με τον Ντέιβις…

Ναι, και πολλά τέτοια κομμάτια προκάλεσαν τη μεγάλη δυσαρέσκεια πολλών κριτικών της τζαζ. Αλλά αυτό δεν τον ένοιαζε, γιατί αυτό που τον ενδιέφερε τελικά ήταν αν κάτι τον άγγιζε μουσικά. Επιπλέον, ήταν κάποιος που έπαιρνε σοβαρά τις τεχνικές εξελίξεις. Το «Bitches Brew», για παράδειγμα, δεν ήταν μόνο μουσικά νέο, αλλά και επαναστατικό από την άποψη της παραγωγής. Αυτή η αισθητική του «cut-and-paste», η εργασία με αποσπάσματα στούντιο – αυτό ήταν σχεδόν ανήκουστο στην τζαζ εκείνη την εποχή. Αν μπορεί κάποιος σήμερα να έχει μια συγκρίσιμη επιρροή, δεν το γνωρίζω. Αλλά το θεωρώ πιθανό. Ίσως τέτοιες καινοτομίες να προκύψουν στο μέλλον στα σημεία τομής της μουσικής, της Τεχνητής Νοημοσύνης (KI), των ψηφιακών μέσων και των νέων μορφών περφόρμανς.

Super El Nino 2026. Καλοκαιρινές προοπτικές για την Ευρώπη

 Καλοκαιρινές προοπτικές για την Ευρώπη: Καιρικές ανωμαλίες και πιθανότητα σοβαρών καταιγίδων

Andrej Flis

Κοιτάζοντας τα ευρωπαϊκά καλοκαίρια Super El Niño, βλέπουμε πρώτα μια τάση θερμοκρασιών πάνω από το κανονικό στα κεντρικά και βόρεια τμήματα της ηπείρου. Θερμοκρασίες κάτω από το κανονικό μετρήθηκαν στα δυτικά και νοτιοανατολικά τμήματα, με το Ηνωμένο Βασίλειο να βρίσκεται επίσης υπό κανονική έως κάτω από το κανονικό τάση. Εδώ, πρέπει επίσης να προσθέσουμε ότι πρόκειται για ένα μείγμα πολλών ετών γεγονότων, μερικά από τα οποία είναι περασμένων δεκαετιών με χαμηλότερες μέσες θερμοκρασίες.

σούπερ-ελ-νίνιο-καλοκαίρι-εποχή-επιρροή-era5-ecmwf-επανανάλυση-θερμοκρασία-ανωμαλία-ευρώπη

 

Αυτό το μοτίβο αντανακλά μια ανωμαλία υψηλής πίεσης στα βόρεια μέρη της Ευρώπης, με μια ανωμαλία χαμηλής πίεσης στα νοτιοδυτικά και νοτιοανατολικά τμήματα, σχεδόν σαν ένα μοτίβο αποκλεισμού Ωμέγα.

Η ανάλυση βροχοπτώσεων δείχνει ένα πολύ ενδιαφέρον μοτίβο, με το νότιο μισό της ηπείρου να παρουσιάζει αυξημένες βροχοπτώσεις. Το νότιο Ηνωμένο Βασίλειο παρουσιάζει επίσης περισσότερες βροχοπτώσεις, πιθανότατα λόγω της επίδρασης της περιοχής χαμηλής πίεσης στα δυτικά τμήματα. Το βόρειο μισό της Ευρώπης παρουσιάζει λιγότερες βροχοπτώσεις λόγω του συστήματος υψηλής πίεσης στην περιοχή.

σούπερ-ελ-νίνιο-καλοκαίρι-εποχή-επιρροή-εποχή5-ecmwf-επανανάλυση-βροχόπτωση-ανωμαλία-ευρώπη

Τώρα, συγκρίνοντας αυτό με την πραγματική τελευταία πρόβλεψη, μπορούμε να δούμε έναν παρόμοιο πυρήνα θερμότερων ανωμαλιών πάνω από την κεντρική περιοχή, που μειώνεται προς τα δυτικά. Δεν βλέπουμε τις ανωμαλίες κάτω από το κανονικό, καθώς πρόκειται για ένα μείγμα πολλαπλών μοντέλων και οι προβλέψεις γενικά δείχνουν ελάχιστα περιοχές με κατάλληλες θερμοκρασίες κάτω από το κανονικό το καλοκαίρι. Οφείλεται επίσης στην έλλειψη ισχυρότερης περιοχής χαμηλής πίεσης στα δυτικά τμήματα.

Καλοκαίρι-2026-Πρόγνωση-Θερμοκρασία-Βροχόπτωση-Ανωμαλία-Κοπέρνικος-Πολλαπλό Μοντέλο-Ευρώπη-Σύνολο

Η πρόβλεψη ανωμαλιών βροχοπτώσεων δείχνει περισσότερες βροχοπτώσεις στα νότια τμήματα, κάτι που συνάδει με την προηγούμενη ανάλυση. Αλλά η πιο ξηρή περιοχή τοποθετείται επίσης πιο νότια από την ανάλυση, τοποθετώντας το ξηρότερο τμήμα στην Κεντρική Ευρώπη. Και οι δύο αυτές προβλέψεις δείχνουν κίνδυνο ξηρασίας στο κεντρικό, βόρειο-κεντρικό και ανατολικό-κεντρικό τμήμα.

Δεν έχουμε σωστό ιστορικό αναφορών καταιγίδων πάνω από την Ευρώπη για να καλύψουμε πολλά γεγονότα Super El Niño. Αλλά μπορούμε να δούμε δύο παραμέτρους σοβαρής καταιγίδας: CAPE, η οποία είναι ουσιαστικά η δυναμική ενέργεια που μπορεί να απελευθερωθεί σε μια καταιγίδα (περισσότερο = ισχυρότερη καταιγίδα) και διάτμηση ατμοσφαιρικού ανέμου, η οποία είναι βασικά η αλλαγή της ταχύτητας και της κατεύθυνσης του ανέμου με το υψόμετρο και επιτρέπει μια πιο οργανωμένη καταιγίδα εάν υπάρχει.

Πρώτον, αν κοιτάξουμε το CAPE για τα καλοκαίρια του Super El Niño, μπορούμε να δούμε μια προφανή αύξηση στο νότιο μισό. Αυτό δείχνει ότι ένα πιο ασταθές περιβάλλον αναπτύσσεται σε ολόκληρο το νότιο μισό κατά τη διάρκεια ενός Σούπερ Ελ Νίνιο. Αλλά μπορούμε επίσης να δούμε περισσότερη διαθέσιμη ενέργεια στο κεντρικό και βόρειο-κεντρικό τμήμα.

σούπερ-ελ-νίνιο-καλοκαίρι-εποχή-επιρροή-εποχή5-ecmwf-επανανάλυση-ακρωτήριο-ανωμαλία-ευρώπη

Στην ανάλυση διάτμησης ανέμου, μπορούμε να δούμε ότι η διάτμηση του ανέμου είναι κάτω από το κανονικό στα δυτικά και βόρεια-κεντρικά τμήματα. Παρά την περισσότερη ενέργεια, αυτό περιορίζει την πιθανότητα ισχυρών καταιγίδων. Αλλά μπορούμε να δούμε αυξημένη διάτμηση ανέμου στα νότια τμήματα, η οποία, μαζί με περισσότερη ενέργεια, δημιουργεί ένα πολύ υποστηρικτικό περιβάλλον στο νότιο μισό της ηπείρου και επίσης στα νότια-κεντρικά τμήματα.

σούπερ-ελ-νίνιο-καλοκαίρι-εποχή-επιρροή-εποχή5-ecmwf-επανανάλυση-διάτμηση-ανωμαλία-ευρώπη

 Συνολικά, αρχίζουμε να βλέπουμε ένα πολύ σαφές παγκόσμιο σήμα που ανιχνεύεται (και αναμένεται) κατά τη διάρκεια ενός εξελισσόμενου γεγονότος Super El Niño. Και με ένα δυνητικά ισχυρό γεγονός ρεκόρ να αναπτύσσεται για το 2026, αυτό μας δίνει μια πολύ σαφή ιδέα για το τι να περιμένουμε από την εποχική εξέλιξη του καιρού. Φυσικά, κάθε έτος Super El Niño μπορεί να έχει τις δικές του παραλλαγές.

Οι εικόνες πρόβλεψης και ανάλυσης σε αυτό το άρθρο (εάν δεν ορίζεται διαφορετικά) προέρχονται από το έργο Copernicus και το WeatherBell, με χρήση εμπορικής άδειας.

Οι ηλικιωμένοι με εκνευρίζουν το ίδιο όσο και οι νέοι

 Christiane Rösinger: «Οι ηλικιωμένοι με εκνευρίζουν το ίδιο όσο και οι νέοι»

Πώς να βρει κανείς τη χρυσή τομή ανάμεσα στο μίσος και τη γενναιοδωρία: Η θρυλική μορφή της ποπ, Christiane Rösinger, έγραψε ένα βιβλίο για το πώς να γερνάει κανείς χαλαρά.

Της Alice Galizia (Συνέντευξη)

Μια σύντομη αναφορά στη Ζωή και τοΈργο της

Η Christiane Rösinger μεγάλωσε στο Hügelsheim κοντά στο Rastatt και μετακόμισε στο Δυτικό Βερολίνο το 1985, όπου σπούδασε γενική και συγκριτική λογοτεχνία και εργάστηκε ως βοηθός στο Ινστιτούτο Peter Szondi. [2] Εκεί μετακόμισε στα μέσα της δεκαετίας του 1980 στο περιβάλλον του «Γραφείου Ψαριών». [3] Το 1988, ίδρυσε το συγκρότημα Lassie Singers μαζί με τους Almut Klotz και Funny van Dannen, το οποίο διαλύθηκε το 1998. Το 1998, ίδρυσε επίσης την εταιρεία Flittchen Records με τον Almut Klotz. Από το 1998, η Christiane Rösinger είναι επικεφαλής του συγκροτήματος Britta, το οποίο ίδρυσε μαζί με την Britta Neander και την Julie Miess. Επιπλέον, γράφει για διάφορες εφημερίδες (συμπεριλαμβανομένων των taz, Tagesspiegel, Berliner Zeitung, "Berliner Seiten" της Frankfurter Allgemeine Zeitung), κυρίως για θέματα που σχετίζονται με την ποπ μουσική και την ποπ κουλτούρα.

Τον Μάρτιο του 2008 εκδόθηκε το πρώτο της βιβλίο, Das schöne Leben, στο οποίο αφηγείται τη ζωή στο χωριό και τη ζωή στην πόλη σε σύντομα αυτοβιογραφικά κείμενα. Από τον Αύγουστο του 2008 γράφει εβδομαδιαία στήλη στον αυστριακό ραδιοφωνικό σταθμό fm4. Τον Οκτώβριο του 2010, η Rösinger κυκλοφόρησε το πρώτο της σόλο άλμπουμ Songs Of L. And Hate, στο οποίο ο Andreas Spechtl των Ja, Panik είναι υπεύθυνος για τις ενορχηστρώσεις. [4] Ακολούθησε το 2017 το Lieder ohne Leiden, στο οποίο συνεργάζεται για άλλη μια φορά με τον Spechtl (ενορχήστρωση και φωνητικά). Η κόρη της τραγουδά στο βάθος. [5] Θεματικά, το άλμπουμ περιστρέφεται γύρω από τη γήρανση, η οποία περιλαμβάνεται στο τραγούδι Joy Of Ageing. Υπάρχουν επίσης αποσπάσματα που μοιάζουν με κολάζ από τον Μπέρτολτ Μπρεχτ, τους The Smiths ή το συγκρότημα Schwermut Forest του Μονάχου. [5]

Στη δεκαετία του 1990, η Rösinger διηύθυνε την εβδομαδιαία σειρά εκδηλώσεων Flittchenbar στο Maria am Ostbahnhof. Από τον Δεκέμβριο του 2010, διοργανώνει αυτό το μουσικό θεματικό γκαλά κάθε μήνα στο Südblock του Kreuzberg. Το 2016, συνέβαλε με μουσική στο λεγόμενο "Fussical" (ένα μιούζικαλ για το ποδόσφαιρο) Der Spielmacher στο Hebbel am Ufer. [6] Έγραψε τη μουσική για το έργο Feminista Baby – που έκανε πρεμιέρα το 2017 στο Deutsches Theatre – και πρωταγωνίστησε επίσης σε αυτό. Το φθινόπωρο του 2019, το πρώτο της μιούζικαλ Stadt unter Influencer[7] έκανε πρεμιέρα στο Hebbel am Ufer. Έγραψε τους στίχους και τα τραγούδια για το μιούζικαλ στέγασης, σκηνοθέτησε και έπαιξε η ίδια σε αυτό. [8]

 

Το 2023, η Αυστριακή συγγραφέας Stefanie Sargnagel έγραψε το αυτομυθιστορηματικό βιβλίο Iowa για μια κοινή διαμονή στις ΗΠΑ, για το οποίο ο Rösinger έγραψε «διορθωτικές υποσημειώσεις».

    «Κατά κάποιον τρόπο, μόνο σε προχωρημένη ηλικία ανακάλυψα πραγματικά την όρεξη για δουλειά»: Christiane Rösinger.

 

Ερώτηση: Christiane Rösinger, γράψατε ένα ολόκληρο βιβλίο για τα γηρατειά. Ανησυχείτε;

Christiane Rösinger: Στις μέρες μας ανησυχούν ακόμα και οι 40ρηδες. Ως 65άρα το βρίσκω λίγο γελοίο, αλλά φυσικά συμβαίνει και σε μένα. Αυτό οφείλεται εν μέρει στο ότι όλος ο κόσμος το κάνει θέμα, και αυτός ήταν ένας από τους λόγους που έγραψα γι' αυτό: Ήθελα να φέρω μια δόση χαλαρότητας στο ζήτημα. Ειδικά ως γυναίκα, δέχεσαι συνεχώς πιέσεις να "διορθώσεις" κάτι πάνω σου – μεταξύ άλλων για να μη φαίνεσαι σε καμία περίπτωση μεγαλύτερη. Επιπλέον, ήδη από τα 35 περίπου, υπάρχει η προσδοκία να επιδεικνύεις μια ορισμένη "κυριότητα".

 

Ερώτηση: Πώς διαχειρίζεστε αυτές τις προσδοκίες;

Christiane Rösinger: Πάντα τις αγνοούσα επιδέξια, κάτι που για μένα αποτελεί μια βασική στάση αντίστασης. Πέρα από αυτό, όλη αυτή η πίεση έχει να κάνει με τη μανία για υγεία και αυτοβελτίωση, και με μια αγορά που εδώ και καιρό έχει ανακαλύψει τους ηλικιωμένους ως ομάδα-στόχο. Εκεί πρέπει φυσικά να αντισταθεί κανείς.

 

Ερώτηση: Υπάρχουν ωστόσο στιγμές που σκέφτεστε ότι θα έπρεπε να ζείτε πιο υγιεινά;

Christiane Rösinger: Η ζωή μου ήταν περιοδείες, πάρτι, μουσική. Όσον αφορά την αποχή, σίγουρα δεν έχω να επιδείξω κάτι. Αλλά μερικές φορές σκέφτομαι ότι ίσως θα μπορούσα να είχα σταματήσει λίγο νωρίτερα την υπερβολή, το ολονύχτιο ποτό και όλα αυτά.

 

Ερώτηση: Πότε πρέπει να σταματάει κανείς;

Christiane Rösinger: Ίσως στα σαράντα; Έτσι κι αλλιώς, μετά το σώμα δεν το αντέχει τόσο καλά. Αν είμαι "κομμάτια" για τρεις μέρες μετά από μια νύχτα με πολύ ποτό, όπως θα συνέβαινε τώρα, δεν αξίζει πια τον κόπο. Αλλά δεν θέλω να κάνω το κήρυγμα του ηθικολόγου. Δυστυχώς, η έξοδος γίνεται τόσο αδιάφορη όταν πίνεις λιγότερο ή καθόλου. Όλοι οι άλλοι γίνονται πιο θορυβώδεις και εύθυμοι, αλλά εσύ συνήθως βρίσκεις λίγο ανόητα αυτά που λένε. Επιπλέον, δεν θα ήξερα απαραίτητα πού να πάω. Το Βερολίνο έχει αλλάξει τρομερά σε αυτό.

 

Ερώτηση: Μετακομίσατε στο Βερολίνο τη δεκαετία του '80 και γράφετε πολύ στο βιβλίο σας για το πόσο έχει αλλάξει η πόλη τα τελευταία χρόνια. Σας προκαλούν θλίψη αυτές οι εξελίξεις;

Christiane Rösinger: Ναι, είναι και ένα βιβλίο για το Βερολίνο. Όταν ήμουν ακόμα στα πιο ενεργά χρόνια της εξόδου μου –δηλαδή πρακτικά μέχρι πριν από πέντε χρόνια, καθώς η πανδημία έβαλε την τελεία και σε μένα– με στενοχωρούσε το γεγονός ότι πολλά μέρη δεν υπάρχουν πια. Ή αυτός ο συγκεκριμένος τρόπος που είναι τα κλαμπ και τα μαγαζιά σήμερα: Είναι μια διαδικασία από το 2010 περίπου, όλα έχουν γίνει πιο σικ, πιο εμπορευματοποιημένα, υπάρχουν όλο και λιγότεροι αυτοσχέδιοι χώροι. Και οι τόσοι άνθρωποι που δεν βρίσκουν πια σπίτι. Αυτό είναι λυπηρό, ναι. Αλλά παρ' όλα αυτά, είναι ακόμα καλύτερα από όλες τις άλλες γερμανικές πόλεις. Πού αλλού να πας;

 

Ερώτηση: Η εμπορευματοποίηση υπάρχει και αλλού.

Christiane Rösinger: Ακριβώς, και μάλιστα με περισσότερο μικροαστισμό από εδώ. Παρόλο που ο μικροαστισμός εξαπλώνεται παντού τώρα τελευταία. Είναι όπως με όλα: Εκνευρίζεσαι τρομερά και μετά σκέφτεσαι πάλι: "Δεν θέλεις να πορεύεσαι στη ζωή συνέχεια με τόσο μίσος".

 

Ερώτηση: Βρίσκετε μια χρυσή τομή σε αυτό;

Christiane Rösinger: Ε, πότε έτσι και πότε αλλιώς. Μου αρέσει η εικόνα της «γκρινιάρας γριάς» (grumpy old lady), είναι μια θετική καταστροφική ενέργεια το να βρίσκεις τα πάντα χάλια. Και μετά σκέφτομαι πάλι: Όχι, δεν θέλω να είμαι έτσι, να κατακρίνω ό,τι νέο υπάρχει. Στο βιβλίο το αποκαλώ τη «γλυκιά-woke» πλευρά μου: Μπορείς να νιώσεις καλύτερα αν απλώς αφήσεις κάτι να περάσει. Ειδικά σε μεγάλη ηλικία πρέπει να είσαι και γενναιόδωρος, αλλιώς δεν τη βγάζεις καθαρή.

 

Ερώτηση: Εμένα με απασχολεί περισσότερο στο γήρας το ότι πεθαίνουν άνθρωποι που αγαπάμε.

Christiane Rösinger: Ναι, αυτό είναι και το χειρότερο. Δεν μπορείς να το ωραιοποιήσεις.

 

Ερώτηση: Στο βιβλίο σας γράφετε ελάχιστα γι' αυτό.

Christiane Rösinger: Ναι, για να μην είμαι ξενέρωτη (γελάει). Γεγονός είναι ότι πολλοί λείπουν. Όταν ανοίγω το Facebook, αυτό το μέσο για ηλικιωμένους, σχεδόν πάντα υπάρχει μια αναγγελία θανάτου.

 

Ερώτηση: Γράφετε ότι μια πανκ στάση βοηθάει στο γήρας.

Christiane Rösinger: Το πείσμα της ηλικίας, οι «κακοί γέροι», μπορεί να ερμηνευτεί και ως πανκ: «Άντε γαμηθείτε όλοι, θα κάνω πια μόνο ό,τι θέλω!». "No Future" (Κανένα Μέλλον), λοιπόν. Και αυτό το βρίσκω καλό, να μην πορεύεσαι στα γηρατειά καταπιεσμένος. «Υπερήλικη κοινωνία», το ακούς συνέχεια, αλλά δεν μπορώ και δεν θέλω να απολογηθώ γι' αυτό. Δεν δέχομαι υποδείξεις από κανέναν πια. Αλλά υπάρχουν πάντα παρεξηγήσεις όταν λέω κάτι τέτοιο, γιατί ο κόσμος νομίζει ότι είμαι πανκ μουσικός. Κάτι που δεν ισχύει.

 

Ερώτηση: Στην καρδιά όμως είστε, έτσι δεν είναι;

Christiane Rösinger: Εκ των υστέρων πιστεύω πως ναι. Με τις Lassie Singers μας παρεξηγούσαν περισσότερο ως συγκρότημα "ελαφρού" τραγουδιού (Schlager), επειδή ήμασταν πάντα τόσο χαρούμενες. Αλλά από άποψη νοοτροπίας... ήμασταν πανκ. Το θέμα ήταν η παρέα, το να παίζουμε απλά, χωρίς να είναι απαραίτητο να είμαστε τρομερά καλές μουσικοί. Και έπειτα, προερχόμασταν όλες από την εργατική τάξη, κι αυτό κάνει διαφορά. Ήμασταν διαφορετικές από τα παιδιά της μορφωμένης μεσαίας τάξης που ήταν στα άλλα συγκρότημα.

 

Ερώτηση: Ήταν ασυνήθιστο αυτό;

Christiane Rösinger: Αρκετά. Με τις Lassie Singers προσανατολιζόμασταν στη «Σχολή του Αμβούργου» (Hamburger Schule), ήμασταν κάτι σαν παράρτημα εκεί. Το Βερολίνο είναι πολύ πιο προλεταριακό από το Αμβούργο, εκεί καταλάβαμε ότι όλοι οι άλλοι είχαν τελείως διαφορετικό υπόβαθρο, μιλούσαν διαφορετικά και πιο εκλεπτυσμένα, είχαν άλλα θέματα και προβληματισμούς.

 

Ερώτηση: Γινόταν τότε λόγος για τις ταξικές διαφορές;

Christiane Rösinger: Όχι. Δεν το σκεφτόμασταν καν. Όταν ήμουν νέα στο Βερολίνο, κανείς δεν είχε λεφτά: «Ω, πέντε μάρκα είσοδος, δεν μπορώ να μπω δωρεάν;». Πάντα απορούσα πώς όλοι οι άλλοι ζούσαν τόσο άνετα, μπορούσαν να ξοδεύουν πολλά περισσότερα λεφτά, παρόλο που με τα συγκροτήματά τους ήταν πολύ λιγότερο γνωστοί από εμάς. Αλλά, όπως είπα, απορούσα, δεν το αμφισβητούσα. Και μετά ήρθε κάποια στιγμή η φάση που όλοι οι άλλοι αγόρασαν ή κληρονόμησαν διαμερίσματα. Ειδικά στη λεγόμενη «μποέμ» σκηνή, είμαι από τις λίγες που δεν έχουν κληρονομιά ούτε πλούσιους γονείς.

 

Ερώτηση: Ντρέπονται οι μποέμ για την κληρονομιά τους;

Christiane Rösinger: Αν είναι αριστεροί, ντρέπονται λίγο. Ή λένε: «Μα δεν είμαστε πλούσιοι, αλλά ναι, φυσικά οι γονείς μας έδωσαν 400.000 ευρώ για το διαμέρισμα».

 

Ερώτηση: Σήμερα γίνεται περισσότερη κουβέντα γι' αυτό.

Christiane Rösinger: Ναι, και μετά απορρίπτεται αμέσως ως «συζήτηση φθόνου». Αυτό είναι παρεμπιπτόντως και ένα σημαντικό σημείο στο θέμα της ηλικίας, όλη αυτή η ιστορία με τις γενιές: Ξεσηκώνουν τον κόσμο τον έναν εναντίον του άλλου, Boomers εναντίον Millennials, εναντίον Gen Z και ούτω καθεξής. Αλλά αυτό είναι ένας αντιπερισπασμός και η λάθος προοπτική, γιατί στην ουσία πρόκειται πάντα για αγώνες κατανομής πλούτου. Εκεί βολεύει να ρίχνουν οι συνταξιούχοι και οι νέοι το φταίξιμο ο ένας στον άλλον – οι ηλικιωμένοι με τις απαιτήσεις τους και τα πολλά λεφτά που υποτίθεται ότι τους χαρίζουν, οι νέοι που δεν θέλουν να δουλέψουν... Πρέπει να απαλλαγεί κανείς από αυτό. Εγώ εκνευρίζομαι με όλους, ανεξαρτήτως ηλικίας. Και οι ηλικιωμένοι με εκνευρίζουν, τους βρίσκω εξίσου ανυπόφορους με τους νέους.

 

Ερώτηση: Ήσασταν καλλιτέχνιδα όλη σας τη ζωή και γράφετε με περηφάνια ότι δεν κάνατε ποτέ μια "κανονική" δουλειά. Δεν θελήσατε ποτέ να μεταβείτε στη λεγόμενη αστική ζωή;

Christiane Rösinger: Ήθελα, αλλά ήταν ήδη πολύ αργά: Η αστική ζωή δεν με ήθελε πια. Μετά τις Lassie Singers ήρθαν οι Britta, ένα υπέροχο συγκρότημα, αλλά δυστυχώς καθόλου επιτυχημένο εμπορικά. Εκεί κοίταξα τι θα μπορούσα να κάνω, αφού άλλωστε έχω πτυχίο γερμανικής φιλολογίας. Προσπάθησα σε ραδιοφωνικούς σταθμούς, ακόμα και σε γραφεία και στο πολυκατάστημα πολιτισμού Dussmann, επειδή παλιότερα ήμουν και βιβλιοπώλισσα. Θα με προσλάμβαναν στο τμήμα δίσκων, λόγω της δισκογραφικής Flittchen Records που είχαμε παλιά με την Almut Klotz. Και μετά έμαθαν ότι ήμουν ήδη πάνω από σαράντα, οπότε τελικά δεν με ήθελαν.

 

Ερώτηση: Αλήθεια;

Christiane Rösinger: Ναι. Την πιο "αστική" δουλειά την είχα από το 2015 λόγω της λεγόμενης προσφυγικής κρίσης, δίδασκα γερμανικά σε λαϊκό πανεπιστήμιο (Volkshochschule). Τα τελευταία χρόνια τα πράγματα πάνε καλά για μένα, ευτυχώς, αλλά φυσικά φοβάμαι τη φτώχεια στα γηρατειά, γιατί παίρνω μόνο 380 ευρώ σύνταξη το μήνα. Ειδικά ως καλλιτέχνης, όπου δουλεύεις πολύ και με το σώμα – δεν ξέρω ποτέ για πόσο ακόμα θα μπορώ να το κάνω.

 

Ερώτηση: Αν θα μπορείτε να πηγαίνετε ακόμα σε περιοδείες, για παράδειγμα;

Christiane Rösinger: Ναι. Είναι ήδη κουραστικό. Εδώ και καιρό δεν επιτρέπεται να πίνω καθόλου αλκοόλ κατά τη διάρκεια της περιοδείας, αλλιώς δεν τα βγάζω πέρα. Το να πηγαίνω σε περιοδεία για παρουσίαση βιβλίου είναι λιγότερο κουραστικό από ό,τι με το συγκρότημα, αλλά και πολύ πιο βαρετό. Υπάρχουν πάντα οι συγγραφείς στο Instagram που λένε: «Αχ, είμαι σε περιοδεία, τρελή ζωή» και τέτοια. Αλλά αυτό δεν ισχύει καθόλου. Στην πραγματικότητα, με ένα συγκρότημα είναι πολύ πιο διασκεδαστικό, νιώθεις σαν μέλος συμμορίας, κάπως παράνομος. Αλλά κερδίζεις και πολύ λιγότερα. Πάντως βρήκα ενδιαφέρον το να μπω λίγο στον λογοτεχνικό κόσμο.

 

Ερώτηση: Πώς είναι εκεί;

Christiane Rösinger: Θα σας απαγγείλω ένα απόσπασμα από το έργο μου «Leben im Liegen» (Η ζωή σε ξαπλωτή στάση), που πρέπει να το ξαναμάθω έτσι κι αλλιώς: «Σκέφτομαι συχνά ποιοι είναι οι χειρότεροι ανάμεσα σε όλους τους καλλιτέχνες. Για τους συγγραφείς ξέρω μερικά πράγματα. Προσποιούνται όλοι τους πολιτισμένους και συναδελφικούς. Αλλά στην πραγματικότητα δεν αντέχει ο ένας τον άλλον. Είναι φαγωμένοι από τον φθόνο και τον ανταγωνισμό. Οι μουσικοί και οι άνθρωποι του θεάτρου, ίσως να μην είναι και οι πιο έξυπνοι – χωρίς παρεξήγηση. Αλλά υπάρχει εκεί μια αγάπη για το επάγγελμα, ένα αίσθημα κοινότητας και μια χαρά ο ένας για τον άλλον. Αλλά οι εικαστικοί καλλιτέχνες είναι οι χειρότεροι». Ορίστε, τώρα ξέρετε.

 

Ερώτηση: Τόσο άσχημα;

Christiane Rösinger: Είναι ένας πολύ σνομπ χώρος. Μιλούσαμε πριν για τις ταξικές αντιθέσεις, και στον λογοτεχνικό χώρο οι "μορφωμένοι σνομπ" είναι οι πιο συνηθισμένοι. Αλλά φυσικά θα το έβρισκα υπέροχο αν μπορούσα να γράψω άλλο ένα βιβλίο. Ή να συνεχίσω να δουλεύω στο θέατρο... Κατά κάποιον τρόπο, μόνο σε προχωρημένη ηλικία ανακάλυψα πραγματικά την όρεξη για δουλειά.

 

Ερώτηση: Και ως μουσικός;

Christiane Rösinger: Αυτό είναι ένα τόσο αχάριστο πεδίο. Με τη μουσική δεν βγάζεις λεφτά, μόνο βάζεις λεφτά, και σε εξαπατούν τόσο πολύ στο streaming. Ή αυτές οι indie δισκογραφικές που, αν βγάλεις κέρδος, τα κρατάνε όλα για τον εαυτό τους. Δεν σου πληρώνουν τίποτα, και επιπλέον είναι και φίλοι σου. Και με τους στίχους θα είχα επίσης ένα πρόβλημα.

 

Ερώτηση: Γιατί;

Christiane Rösinger: Σε όλη μου τη ζωή τραγουδούσα για την αγάπη: "Αχ, γιατί οι άνδρες είναι έτσι;", "γιατί όλα είναι τόσο δύσκολα;", "η αθλιότητα της ετεροφυλοφιλίας"... Μπορούσα πάντα να παθιάζομαι με αυτό. Και τώρα πια απλώς δεν με ενδιαφέρει: Αυτό είναι επίσης μέρος της απελευθερωτικής απογοήτευσης του γήρατος. Αλλά για ποιο πράγμα να γράψεις, αν όχι γι' αυτό; Αν και πάντα είχα κοινωνικοκριτικά τραγούδια, όπως το «Eigentumswohnung» (Ιδιόκτητο διαμέρισμα) ή με τις Britta το «Wer wird Millionär?» (Ποιος θέλει να γίνει εκατομμυριούχος;). Προς τα εκεί θα πήγαινε το πράγμα, αν τελικά έκανα κι άλλο δίσκο. ●